İran ile ABD arasında artan gerilim küresel piyasalarda enerji ve değerli maden fiyatlarını doğrudan etkiledi. Asya piyasalarının açılmasıyla birlikte petrol fiyatları yeniden yükselişe geçerken, altın fiyatlarında sert dalgalanmalar yaşandı.
Petrol fiyatları, ABD’nin İran’ın güneyindeki bazı hedeflere yönelik saldırılarının ardından yeniden yükseldi. Uzmanlar, özellikle Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmelerin enerji piyasaları açısından en büyük risk unsurlarından biri haline geldiğini belirtiyor.
Kuzey Denizi Brent petrolünün varil fiyatı 1 dolar 45 sent artarak 96 dolar 54 sente yükseldi. Brent petrol, önceki işlem gününde yüzde 7 oranında değer kaybetmişti.
ABD tipi hafif petrol WTI da benzer şekilde yükseliş gösterdi. WTI petrolünün varil fiyatı 91 dolar 25 sent seviyesinde işlem gördü. Önceki gün WTI fiyatlarında yüzde 5,5’lik düşüş yaşanmıştı.
CENTCOM’dan açıklama
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran’ın güneyindeki bazı hedeflere yönelik saldırı düzenlendiğini açıkladı. Açıklamada, mayın döşemeye çalıştığı öne sürülen bazı teknelerin de hedef alındığı belirtildi.
CENTCOM, saldırıların ABD güçlerini korumaya yönelik “savunma amaçlı operasyonlar” olduğunu savundu. İran medyası ise Bender Abbas çevresi ile Hürmüz Boğazı kıyılarında patlamalar meydana geldiğini duyurdu.
Hürmüz Boğazı endişesi
Tahran yönetiminin, Hürmüz Boğazı’ndan kendi onayı olmadan geçen ticari gemilere engel olduğu yönündeki haberler piyasalardaki endişeyi artırdı.
Gelişmelerin ardından petrol fiyatlarının savaşın başlamasından bu yana yaklaşık yüzde 50 yükseldiği belirtiliyor. Uzmanlara göre Körfez’deki enerji altyapısında oluşan hasar, petrol arzının kısa vadede normale dönmesini zorlaştırabilir.
Altın fiyatlarında sert hareketlilik
Jeopolitik gerilim ve petrol fiyatlarındaki yükseliş altın piyasasında da sert hareketliliğe neden oldu. Piyasaların ilk açıldığı saatlerde ons altın yaklaşık 50 dolar düşerek 4 bin 520 dolar seviyesine kadar geriledi. Daha sonra kayıplarının bir bölümünü telafi eden altın, 4 bin 540 dolar seviyelerinde işlem görmeye başladı.
Analistler, petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyon baskısını artırdığına dikkat çekiyor. Bu durumun merkez bankalarının faiz artırımı ihtimalini güçlendirdiği, faiz beklentilerindeki artışın ise altın fiyatları üzerinde baskı oluşturduğu ifade ediliyor.
Görüşmelere ilişkin belirsizlik sürüyor
İranlı yetkililerin, dondurulan fonlar meselesini görüşmek üzere Katar’da temaslarda bulunduğu belirtildi. Taraflar arasında söz konusu fonların serbest bırakılması konusunda olası bir anlaşmanın gündemde olduğu ifade ediliyor.
Ancak ABD’nin İran’a yönelik son saldırılarının ardından iki ülke arasında kısa vadede kapsamlı bir anlaşma sağlanıp sağlanamayacağına ilişkin belirsizlik arttı.
“Piyasalar gelişmeleri endişeyle izliyor”
Danışmanlık şirketi Oanda analistlerinden Kelvin Wong, Körfez’deki hasarın enerji piyasalarını uzun süre etkileyebileceğini belirtti.
Wong, İran ile ABD arasında bir anlaşma sağlansa bile savaş sırasında Körfez’deki petrol tesislerinde oluşan zarar nedeniyle petrol arzının kısa sürede normale dönmesinin zor göründüğünü ifade etti.
Piyasalardaki belirsizliğin sürdüğünü belirten analistler, artan enflasyon beklentilerinin merkez bankalarını daha sıkı para politikalarına yöneltebileceğini, bunun da özellikle altın fiyatları açısından baskı oluşturduğunu değerlendiriyor.
