Son günlerde farklı bölgelerde görülen yoğun çekirge hareketliliği, yurttaşların “çekirge istilası mı yaşanıyor?” endişesine neden oldu. Konuyla ilgili değerlendirmede bulunan Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cem Özkan, mevcut durumun bir istila olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.
Yükseköğretim Kurulundan (YÖK) yapılan açıklamada görüşlerine yer verilen Özkan, toplumda çekirgelerin yüksek katlara çıktığı, uçtuğu, zıpladığı ve insanlara zarar verebileceği yönünde korku oluştuğunu belirtti.
Dünyada 10 binden fazla çekirge türünün bulunduğunu, bunların 150'den fazlasının Türkiye'de yaşadığını aktaran Özkan, bazı türlerin toplu halde yaşayabildiğini ve uygun koşullarda hızlı şekilde çoğalabildiğini söyledi.
“İstilacı bir tür değil”
Mevcut çekirge yoğunluğunun istilacı bir türden kaynaklanmadığını belirten Özkan, Türkiye'de doğal olarak yaşayan yerli bir türle karşı karşıya olunduğunu ifade etti.
Özkan, “Şu anda çiftçilerin korkacağı bir durum söz konusu değil” değerlendirmesinde bulunarak, buna rağmen çiftçilerin tarlalarındaki çekirge yoğunluğunu takip etmesi gerektiğini söyledi.
Popülasyonun ekonomik zarar eşiğine ulaşması durumunda gerekli mücadelenin yapılabileceğini belirten Özkan, mevcut tablonun panik gerektirmediğini vurguladı.
Çekirgeler neden çoğaldı?
Çekirge sayısındaki artışın göç veya istila şeklinde değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Özkan, böceklerin sıcaklıktan oldukça fazla etkilendiğini söyledi.
Popülasyondaki artışın temel nedenleri arasında ani sıcaklık yükselişleri ile yıl içerisindeki yağış ve nem artışının bulunduğunu aktaran Özkan, sıcaklıktaki küçük değişimlerin bile böceklerin çoğalmasını hızlandırabildiğini ifade etti.
Özkan, sıcaklıkta yalnızca 1 derecelik artışın bazı koşullarda böcek popülasyonlarını birkaç kat artırabileceğine dikkat çekti.
Bu tür ani popülasyon değişimlerinin özellikle istilacı türlerde ekolojik dengenin bozulmasına ve iklim değişikliğinin etkilerine işaret edebileceğini belirten Özkan, çevre kirliliğinin azaltılması ve karbon salımının düşürülmesi gerektiğini söyledi.
“İnsanlara saldırmıyorlar”
Yurttaşlara çekirgeler konusunda panik yapmamaları çağrısında bulunan Özkan, çekirgelerin insanlar için zehirli olmadığını ve insanlara saldırmadığını vurguladı.
Bazı çekirgelerin bitkilerle, bazı türlerin ise diğer böceklerle beslendiğini belirten Özkan, etçil türlerin dahi insanlara yönelmediğini ifade etti.
Çekirgelerin evlere girmesini önlemek amacıyla sineklik kullanılabileceğini belirten Özkan, ev içerisinde görülen çekirgeler için hemen tarım ilacı kullanılmaması gerektiği uyarısında bulundu.
Bilinçsiz ilaçlama uyarısı
Bilinçsiz ilaçlamanın böceklerde direnç gelişimine yol açabileceğini belirten Özkan, bunun sorunu daha da büyütebileceğini söyledi. Tarımsal alanlarda çekirge yoğunluğunun ekonomik zarar eşiğini aşması halinde gerekli müdahalelerin yapılacağını aktaran Özkan, bu konuda Tarım ve Orman Bakanlığının çalışmalar yürüttüğünü ifade etti.
Özkan, “Şu anda panik olacak bir şey yok. Sıcaklık geçince denge kurulacak. 10-15 gün içinde çekirge sorununun kendiliğinden azalacağını düşünüyorum.” dedi.
Kuşlar da çekirgelerle besleniyor
Çekirge yoğunluğuyla aynı dönemde martı ve karga sayısında da artış görüldüğüne işaret eden Özkan, bunun doğadaki besin zincirinin bir parçası olduğunu belirtti.
Kuşların çekirgelerle beslenmesinin popülasyonların yeniden dengelenmesine katkı sağlayabileceğini ifade eden Özkan, özellikle İstanbul'daki durumun bir süre daha izlenmesi gerektiğini söyledi.
İklim değişikliğinin böceklerin yaşam alanlarını da etkilediğini belirten Özkan, sıcaklıkların artmasıyla Türkiye'de daha önce görülmeyen bazı türlerin de ülkeye gelebileceği uyarısında bulundu
