Japonya'da NTT'nin İletişim Bilimleri Laboratuvarları'nda görevli araştırmacı Tomoyasu Horikawa, bilim dünyasında yankı uyandıran yeni bir çalışmaya imza attı. Science Advances dergisinde yayımlanan bu çalışmayla, YZ teknolojisi kullanılarak beynin yarattığı karmaşık zihinsel imgeleri metne çevirmek artık mümkün hale geliyor.
Horikawa'nın "zihin altyazısı" (mind-subtitling) olarak adlandırılan yeni yöntemi, beyin taramalarını kullanarak zihindeki nesneler, yerler, eylemler ve olaylar gibi görsel ayrıntılarla, bunların arasındaki ilişkileri yansıtan açıklayıcı metinler üretiyor. Araştırmacılar, düşündüğümüz kelimeleri basitçe metne çevirmede ilerleme kaydedilmiş olsa da, bu yöntemin karmaşık zihinsel görüntüleri dile dökme zorluğunu aşarak bir ilke imza attığını belirtiyor.
Çalışma nasıl gerçekleştirildi?
Araştırma, 22 ila 37 yaşları arasında, Japonca ana dili konuşan dört erkek ve iki kadının beyin aktivitelerinin analiz edilmesiyle başladı. Katılımcılar, nesneler, sahneler ve eylemler içeren, saniye uzunluğunda ve sessiz 2 bin 180 video izledi.
- Kod Çözücü Eğitimi: Horikawa, video kliplerle ilgili taranan beyin aktivitesini sayısal dizilerle eşleştirmek için "kod çözücüler" olarak bilinen daha basit YZ modellerini eğitti.
- Yorumlama ve Metin Üretimi: Daha sonra, eğitilmiş kod çözücüleri kullanarak, katılımcıların YZ'nin daha önce karşılaşmadığı yeni videoları izlerken veya hatırlarken oluşan beyin aktiviteleri yorumlandı. En uygun kelime dizilerini aşamalı olarak oluşturmak için başka bir algoritma daha devreye sokuldu.
Bu gelişmiş algoritma sayesinde, katılımcılar yeni videolar izlerken veya hatırlarken oluşan beyin aktiviteleri çözümlenerek açıklayıcı metinler başarıyla üretildi.
İletişim zorluğu yaşayan hastalar için umut
Uzmanlar, bu teknolojinin sadece bilimsel bir başarı olmadığını, aynı zamanda sağlık alanında büyük potansiyel taşıdığını belirtiyor. Yöntemin, dil ile ilgili beyin bölgelerinde hasar olan kişiler için de kullanılabileceği düşünülüyor.
Bu durum, özellikle afazi (konuşma bozukluğu) veya ALS gibi konuşma yetisini etkileyen hastalıklarda potansiyel yardım sağlayabilir. Ayrıca, sözel iletişim zorluğu yaşayan otistik bireyler için de önemli bir iletişim adımı olabileceği kaydediliyor.
