Van’da hafif raylı sistem ve metro ihtiyacı yeni bir tartışma başlığı değil. Kentin ulaşım sorunları, artan nüfus, plansız büyüme ve kronikleşen trafik sıkışıklığıyla birlikte özellikle son yıllarda daha görünür hale gelirken, raylı sistem fikri tarihsel olarak 20. yüzyılın başlarına kadar uzanıyor.
Osmanlı döneminde Van için demir yolu ve kent içi raylı sistem projelerinin gündeme geldiği, bu doğrultuda fizibilite çalışmaları yapıldığı biliniyor. Aradan geçen yaklaşık 120 yıla rağmen Van’da kent içi raylı ulaşımın hayata geçirilememiş olması ise kent vizyonu ve planlama tartışmalarını beraberinde getiriyor.
Bu çerçevede, Van’ın ulaşım geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Vanlı iş insanı Şemsettin Bozkurt, raylı sistemin yalnızca bir ulaşım yatırımı değil, aynı zamanda sosyal, ekonomik ve mekânsal bir dönüşüm aracı olduğunu vurguladı.
“Raylı Sistem Gelişmiş Şehirlerin Ortak Özelliği”
Raylı sistem konusundaki düşüncelerinin kişisel bir tercihten değil, uzun yıllara dayanan gözlemlerden kaynaklandığını belirten İş İnsanı Şemsettin Bozkurt, “Türkiye’nin büyük metropollerini ve Gaziantep, Konya, Trabzon gibi gelişen şehirleri gezdiğinizde, büyükşehir unvanı almış kentlerin tamamında demir yolu ağlarının ön plana çıktığını görüyorsunuz. Bu sistemler hem kentin görsel estetiği hem de vatandaşın ucuz, konforlu ve dakik ulaşımı açısından son derece kıymetlidir” dedi.
Raylı sistemlerin özellikle öğrenciler ve kadınlar açısından hayati önem taşıdığını vurgulayan Bozkurt, “Özellikle kız çocuklarının ve öğrencilerin eğitimlerine ve sosyal hayatlarına zamanında ve güvenli şekilde dahil olabilmeleri için raylı sistemler vazgeçilmezdir,” ifadelerini kullandı.
“Van, Şehirleşme Vizyonunu Yıllardır Iskalıyor”
Van’ın pek çok şehirleşme fırsatını kaçırdığını savunan Bozkurt, “Ne yazık ki şehir olarak birçok gelişimi ıskalıyoruz. Bunun temel nedeni, bu süreçlere doğru aktörlerin dahil olmaması ve güçlü bir talep ortaya konulmamasıdır,” diye konuştu.
“1908 Yılından Bu Yana Van İçin Hafif Raylı Sistem Konuşuluyor”
Raylı sistem tartışmalarının tarihsel boyutuna da dikkat çeken Bozkurt, “1908 yılından bu yana Van için hafif raylı sistem konuşuluyor. Osmanlı döneminde bu kente dair projeler çiziliyor, fizibilite yapmak üzere mühendisler gönderiliyor. Aradan 120 yıla yakın bir süre geçmiş olmasına rağmen bugün hâlâ Van’da demir yolu ağları konuşulmuyorsa, bu ciddi bir vizyon eksikliğidir,” değerlendirmesinde bulundu.
“Bu Talep Halkın İhtiyacıdır”
Raylı sistem talebinin bireysel bir çıkarla ilişkilendirilmemesi gerektiğini söyleyen Bozkurt, “Ben bir iş insanıyım ve elbette özel aracımla işime gidip geliyorum. Ancak ben halkın içindeyim. Trafikte kaybedilen zamanı, çekilen zorlukları görüyorum. Bu yüzden bu talebi dile getiriyorum. Bu, halkın ihtiyacıdır” dedi.
“Doğru Planlanırsa 50 Yıllık Ulaşım Sorununu Çözer”
Van’daki trafik sorununun raylı sistemle büyük ölçüde çözülebileceğini belirten Bozkurt, “Nüfus artış hızı, imar sınırları ve kentin gelişim yönü dikkate alınarak yapılacak bir planlama, Van’ın en az 50 yıllık ulaşım ve trafik sorununu çözer,” ifadelerini kullandı.
“Artık Hafif Raylı Değil, Metro Konuşulmalı”
Van’ın plansız büyümesine dikkat çeken Bozkurt, “Şehir çarpık kentleşmeyle büyüdü. Artık bazı bölgelerde hafif raylı sistem yeterli olmayacak. Metro sisteminin bugünden tartışılması gerekiyor,” dedi.
“Ulaşım Yatırımı Doğrudan Refah Demektir”
Raylı sistemin ekonomik etkilerine de değinen Bozkurt, “Bir vatandaşın günlük 20–40 lira yol masrafından tasarruf etmesi, onun refahını artırır. Aynı zamanda zamandan kazanır. Bu, halkı zenginleştiren bir yaklaşımdır,” diye konuştu.
“Turizm Ve Bölgesel Cazibe İçin Stratejik Bir Adım”
Raylı sistemin Van turizmine sağlayacağı katkılara da dikkat çeken Bozkurt, “Bir turistin Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi’ne, sahillere, hastanelere ve seyir teraslarına rahatlıkla ulaşabilmesi, kentin cazibesini doğrudan artırır,” dedi.
“Van’ı Demir Ağlarla Örmek Zorundayız”
Van’ın bölgesel bir merkez olduğuna değinen Bozkurt, “Van–İran, Van–Diyarbakır hızlı tren hatları ve otoyol projeleri artık düşünülmelidir. Van, iklimi, coğrafyası ve Van Gölü’nün doğal etkisiyle bölgenin cazibe merkezidir. Bu altyapılar hayata geçirilirse Van, Mersin, Gaziantep, Antalya gibi şehirlerle aynı vizyon ligine çıkar,” değerlendirmesinde bulundu.
