2011 yılının 23 Ekim günü saat 13.41’de merkez üssü Erciş olan 7,2 büyüklüğündeki deprem, Van ve çevre ilçelerde büyük yıkıma neden oldu. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) verilerine göre, depremde 644 kişi hayatını kaybetti, 2 binden fazla kişi yaralandı, yaklaşık 20 binden fazla bina ağır hasar gördü.
Depremin ardından 9 Kasım 2011’de meydana gelen 5,6 büyüklüğündeki ikinci sarsıntı ise hasarlı binaları tamamen yıktı, arama kurtarma çalışmalarında görevli personel de dahil olmak üzere 40’tan fazla kişinin daha yaşamını yitirmesine yol açtı.
Binlerce ev yeniden yapıldı
Van Depremi’nin ardından bir yeniden yapılanma süreci başlatıldı. AFAD verilerine göre kent genelinde yaklaşık 23 bin konut inşa edilerek depremzedelere teslim edildi. Yeni yerleşim alanları planlanırken zemin etütleri ve yapı denetim sistemleri daha sıkı hale getirildi.
“Van hâlâ risk altında”
Uzmanlar, depremin üzerinden 14 yıl geçmesine rağmen Van ve çevresinin hâlâ aktif fay hatları üzerinde bulunduğuna dikkat çekiyor. Türkiye Deprem Tehlike Haritası’na göre Van, birinci derece deprem bölgesi statüsünü koruyor.
Van Depremi’nin 14. yılında hayatını kaybeden 644 kişi, kent genelinde düzenlenen törenlerle anılıyor. O günlerde gösterilen dayanışma ve yardımlaşma örnekleri, bölge halkının hafızasında hâlâ canlılığını koruyor.
Van deprem geçmişi
Van, Doğu Anadolu Fay Hattı ve Kuzey Van Fay Zonu üzerinde bulunduğu için yüksek sismik risk taşımaktadır. Bölgede ortalama her 30–40 yılda bir büyük (6.0 ve üzeri) deprem meydana gelmiştir.
Jeologlar, Van Gölü çevresinde enerji birikiminin hâlen devam ettiğini belirtmektedir.
1646 Van Depremi
Büyüklük: Yaklaşık 7,0 (tahmini)
Tarihi kayıtlara göre Van Kalesi ve çevresindeki yapılar ciddi şekilde zarar gördü. Kentte yüzlerce kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.
1881 Van Depremi
Merkez Üssü: Van Gölü çevresi
Büyüklük: 6,9
Şehir merkezinde büyük hasar meydana geldi, taş ve kerpiç evlerin çoğu yıkıldı.
1941 Van Depremi
Tarih: 10 Eylül 1941
Merkez Üssü: Erciş
Büyüklük: 5,9
192 kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 600 bina yıkıldı.
1976 Çaldıran (Van) Depremi
Tarih: 24 Kasım 1976
Merkez Üssü: Çaldıran
Büyüklük: 7,5
3.840 kişi yaşamını yitirdi, 9.000’den fazla bina yıkıldı. Türkiye’nin en yıkıcı depremlerinden biri olarak kayıtlara geçti. Sarsıntı, İran sınırına kadar hissedildi.
