Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2024 yılı verilerine göre, belediyeler, imalat sanayisi iş yerleri, termik santraller, Organize Sanayi Bölgesi (OSB) müdürlükleri, maden işletmeleri ve köyler tarafından su kaynaklarından çekilen toplam su miktarı 20,3 milyar metreküp oldu.
Su çekiminin yüzde 54'ü denizden sağlandı
Çekilen suyun kaynağı incelendiğinde büyük bir kısmının soğutma amaçlı kullanıldığı ortaya çıktı:
Toplam suyun yüzde 54,6’sı denizden sağlandı ve bunun yüzde 93,8’i termik santraller tarafından soğutma amaçlı temin edildi.
Çekilen suyun yüzde 45,4’ü ise tatlı su kaynaklarından (yüzde 23,6 yer altı, yüzde 21,8 yüzey suları) elde edildi.
Tatlı su kaynaklarından çekilen suyun kullanıcı dağılımında belediyeler yüzde 81’lik oranla açık ara ilk sırada yer alırken; bunu imalat sanayisi iş yerleri (yüzde 7,3) ve maden işletmeleri ile OSB müdürlükleri (yüzde 5,8) izledi.
Deşarj edilen atık su miktarı 17,2 milyar metreküp
TÜİK verilerine göre, söz konusu kurum ve kuruluşlar tarafından doğrudan alıcı ortamlara toplam 17,2 milyar metreküp atık su deşarj edildi.
Deşarj edilen atık suyun yüzde 75,9’u denizlere, yüzde 19,5’i akarsulara boşaltıldı. Denize deşarj edilen atık suyun ise yüzde 80,1’ini soğutma suları oluşturdu. Atık suyun yüzde 50,2'si termik santrallar, yüzde 31,9'u belediyeler tarafından deşarj edildi.
Soğutma suları hariç, doğrudan alıcı ortamlara deşarj edilen atık suyun yüzde 78,3’ü arıtıldı.
Belediyeler ve Şebeke Hizmetleri
Belediyelerin su hizmetlerine ilişkin veriler de açıklandı. Buna göre:
Toplam 1401 belediyenin 1397'sinde içme ve kullanma suyu şebekesiyle hizmet verilirken, şebeke hizmeti sunulan belediye nüfusunun toplam belediye nüfusuna oranı yüzde 98,8 olarak belirlendi.
Belediyeler tarafından çekilen 7,5 milyar metreküp suyun en büyük payı yüzde 39,8 ile barajlardan, yüzde 29,8’i ise kuyulardan sağlandı.
Çekilen 7,5 milyar metreküp suyun 4,4 milyar metreküpü içme ve kullanma suyu arıtma tesislerinde arıtıldı. Arıtılan suyun yüzde 96,7’sine konvansiyonel arıtma uygulandı.
Atık su arıtma oranı artıyor
Belediyelerin yüzde 92,8’i kanalizasyon şebekesiyle hizmet verirken, toplanan 5,8 milyar metreküp atık suyun yüzde 48,5’i akarsuya, yüzde 37,9’u denize deşarj edildi.
Kanalizasyon şebekesinden deşarj edilen atık suyun yüzde 85,4’üne denk gelen 4,9 milyar metreküpü atık su arıtma tesislerinde arıtıldı. Arıtılan atık suyun yüzde 53,8’ine gelişmiş arıtma uygulandığı tespit edildi.
Kişi başı günlük su tüketimi
Verilere göre, belediyeler tarafından içme ve kullanma suyu şebekesine çekilen kişi başı günlük ortalama su miktarı 255 litre olarak hesaplandı.
Üç büyük şehirdeki ortalama çekilen su miktarları ise şöyledir:
- Ankara: 270 litre
- İzmir: 215 litre
- İstanbul: 203 litre
Kanalizasyon şebekesiyle deşarj edilen kişi başı günlük ortalama atık su miktarı ise 210 litre olarak kayıtlara geçti.
