Türkiye’nin hayvancılık deposu olarak bilinen Van'da, yem ve saman fiyatlarındaki artış yerel arzı talebin gerisinde bıraktı. Asgari ücretin yüksek gıda enflasyonu karşısında erimesiyle birlikte, bayram öncesi kasap tezgâhlarında beklenen ticari hareketlilik yerini sessizliğe bıraktı.
Piyasadaki daralmayı verilerle açıklayan Van esnafı, dana etinin kilosunun 1.000 Türk lirası sınırına dayanması nedeniyle tüketicinin 400 lira daha uygun olan küçükbaş ürünlere yöneldiğini belirtti. Maliyet baskısı altındaki kasaplar, üretimde seferberlik başlatılmadığı takdirde fiyat tırmanışının önümüzdeki yıl da süreceği uyarısında bulundu.
Kasapçı Samet Gezer
"Hayvancılık kentinde ithal et satıyoruz"
Bölgedeki üretimin bitişini ve hayvancılık kentinin nasıl dışarıya bağlı kaldığını aktaran kasapçı Samet Gezer, “Van, tarım ve hayvancılığın kalbidir ama yeterli destek sağlanmadığı için bu işler bitme noktasına geldi. Üretimde talebe yetişemiyoruz; halkın istediği eti temin edemediğimiz için mecburen yurt dışından gelen ithal ürünleri satıyoruz. Bakıyorsunuz asgari ücret 28.000 lira, etin kilosu ise 1.000 lira olmuş. Bu insan 1000 lirayı etine mi harcayacak, kirasına mı yoksa çocuğu için mi saklayacak? Evet, bayrama doğru bir yoğunluk yaşanıyor çünkü bölge insanı ete düşkün bu alışkanlığından pek ödün vermez,” ifadelerini kullandı.
Kasapçı Davut Öner
"Satışlarda yüzde 60 düşüş var"
Et fiyatlarındaki artışın alım gücü üzerindeki etkilerini ve satışlarda yaşanan ciddi düşüşü değerlendiren kasapçı Davut Öner, “Geçen seneki satışlarla bu senekileri kıyasladığımızda ortalama yüzde 50 ile yüzde 60 oranında bir düşüş var. Alım gücü çok düşük olduğu için dar gelirli kesim artık sofrasına et koyamıyor. Geçen sene 10 kilo et alan biri, bu sene ancak 3 ile 4 kilo et alabiliyor. Eskiden ramazan ayının ortasından sonra büyük bir yoğunluk olurdu ama bu sene durgunluk var. Şu an insanlar, dana etinden koyun etine yöneldi. Koyun etinin kilosu şu an 600 lira, dana eti ise 1.000 lira. Hayvan sayısı azaldıkça fiyatlar yükseliyor. Bu sene bin liradan satıyorsak, seneye 1.300 ile 1.400 liraları göreceğiz,” şeklinde konuştu.
Kasapçı İsmet Sürmez
"Maliyet artışı tezgâha yansıdı"
Yem ve saman fiyatlarındaki artışın hem besiciyi hem de yurttaşın alım gücünü olumsuz etkilediğini anlatan kasapçı İsmet Sürmez, “Bayrama doğru dükkânda kimse yok. Ramazan ayı olduğu için lokantaların çoğu kapalı. Ondan dolayı hani millet iftar için daha lezzetli olsun diye dana, kuzu eti alıyor, tabii o da alabilirse. Adam geliyor bir kilo ya da yarım kiloyu ya alıyor, ya alamıyor. Çünkü parası yok. Ortalama tosun eti kemiksiz 800 lira, kuzu eti ise 650 ile 700 lira arasında. Yemin torbası fırlamış, samanın tonu belli değil. Adam hayvana nasıl bakacak? Üreticiye destek olsunlar ki hayvan bollaşsın, fiyatlar düşsün. Yurttaş artık ne kirasına ne de doğal gazına yetişebiliyor,” diye konuştu.
