Türkiye’de işsizlik, güvencesiz çalışma ve iş güvencesine ilişkin sorunlar sürerken, TÜİK verileri ile sahadaki ekonomik gerçeklik arasındaki farkın giderek büyümesi dikkat çekiyor. Van özelinde ise işsizlik oranlarının Türkiye ortalamasının üzerinde seyretmesi ve kadın istihdamındaki zayıflık, bölgedeki ekonomik tabloyu daha da belirgin hale getiriyor.
DEM Parti Van Milletvekili Gülderen Varlı Meclis’e sunduğu soru önergesinde Van’daki işsizlik oranlarının Türkiye ortalamasının üzerinde seyrettiğini, özellikle kadınların işgücüne katılım oranının düşük olduğunu ve işsizliğin daha derin hissedildiğini belirtti.
Varlı önergede, Van’da ekonomik faaliyetlerin sınırlı olduğunu, sanayi altyapısının yetersiz kaldığını ve mevsimlik tarım işçiliği ile güvencesiz çalışma biçimlerinin yaygınlaştığını; bu durumun da işsizlik ve yoksulluğu artırdığına dikkat çekti.
Kadın istihdamının Van’da en kritik sorunlardan biri olduğuna işaret eden Varlı, toplumsal cinsiyet eşitsizliği, bakım yükü ve kayıt dışı çalışma gibi nedenlerin kadın işsizliğini artırdığını kaydetti.
Ayrıca iş sağlığı ve güvenliği alanında yaşanan sorunlara değinerek, denetim eksikliği ve güvencesiz çalışma koşullarının Van’daki işçileri daha kırılgan hale getirdiğini ifade etti.
Gülderen Varlı, Meclis'e sunduğu önergesinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'ın şu soruları cevaplanmasını istedi:
“1.TÜİK tarafından açıklanan dar tanımlı işsizlik oranı ile atıl işgücü oranı arasındaki farkın giderek açılmasının nedenleri nelerdir? Bakanlığınız bu durumu nasıl değerlendirmektedir?
2.TÜİK verilerine göre kadın işsizliğinin erkek işsizliğine kıyasla yüksek seyretmesinin temel nedenleri nelerdir? Bakanlığınız bu konuda hangi politika ve programları yürütmektedir?
3.Türkiye genelinde ve Van ilinde kadınların işgücüne katılım oranı nedir? Van ilinde kadın işsizlik oranı kaçtır? Bu oran Türkiye ortalamasına göre hangi düzeydedir?
4.Kadın işçilerin maruz kaldığı ücret eşitsizliği, mobbing ve işyerinde ayrımcılığa karşı ne tür denetim ve yaptırımlar uygulanmaktadır?
5.Türkiye genelinde meydana gelen iş cinayeti ve iş kazası sayısı kaçtır? Kadın işçilerin bu vakalardaki oranı nedir?
6.İş cinayetlerinin önlenmesine yönelik denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi için ne tür çalışmalar yapılmaktadır? Buna ilişkin görev yapan personel sayısı kaçtır? İşyerlerinin denetim oranı nedir?
7.2026 yılının ilk üç ayında meydana gelen iş cinayetlerine ilişkin olarak yürütülen soruşturma sayısı kaçtır? Bu ölümlerin kaçında işverenlere yaptırım uygulanmıştır?
8.Göçmen işçilerin ve işçileştirilen çocukların maruz kaldığı iş cinayetlerine ilişkin özel bir eylem planı bulunmakta mıdır?
9.Kadın işsizliğini azaltmak ve güvenceli istihdamı artırmak amacıyla Van ili için özel bir program planlanmakta mıdır?
10.İşçilerinin emek hakkının ödenmemesi, geç ödenmesi veya eksik ödenmesi nedeniyle Bakanlığınıza yapılan başvuru sayısı kaçtır? Bu başvuruların il bazındaki verileri nelerdir?
11.İşçilerin sendikalaşma oranı Türkiye genelinde nasıldır? Sendikal örgütlenmenin önündeki engelleri kaldırmaya yönelik bir çalışmanız var mıdır?
12.İş cinayetlerinde sorumluluğu bulunan işverenlere uygulanan yaptırımlar nelerdir? Bu yaptırımların caydırıcılığına ilişkin bir değerlendirme yapılmış mıdır?
13.İş kazası ve meslek hastalıklarının tespiti ve raporlanmasındaki eksikliklerin giderilmesine yönelik bir reform planı bulunmakta mıdır?
14.İş cinayetlerini önlemek, güvenceli istihdamı artırmak ve bölgesel eşitsizlikleri azaltmak amacıyla Van ili için özel bir program hazırlanması planlanmakta mıdır?
15.Van’da özellikle tarım, inşaat ve hizmet sektörlerinde çalışan işçilerin sosyal güvenceye erişimini artırmak için hangi çalışmalar yürütülmektedir?”
