Van’ın Çaldıran ilçesinde uzun yıllardır gündemde olan Çilli Sınır Kapısı projesi, bölgenin ekonomik hareketliliği ve nüfus yapısı açısından kritik bir başlık olmaya devam ediyor. İran’la bağlantı sağlayacak kapının açılması, tarımsal girdilerin daha uygun maliyetle temin edilmesi, ticaretin artması ve göçün yavaşlaması açısından önem taşıyor.
Bu konu aynı zamanda Van Ticaret ve Sanayi Odası’nın 2024–2027 Stratejik Planı’nda da yer aldı; planda Çilli ve Gelincik Sınır Kapıları için ilgili kurumlarla girişimlerde bulunulacağı belirtilmişti. Ancak sahada bu girişimlerin ne ölçüde karşılık bulduğu ve projenin neden ilerlemediği belirsizliğini koruyor.
Konuya dair değerlendirmelerde bulunan Çaldıran Ziraat Odası Başkanı Nesim Ertopçu, sürecin yıllardır neden sonuçsuz kaldığına dikkat çekti.
“Seçim arifesinde gelip söz veriyorlar ama gelişme yok”
Sınır kapısının 30 yıldır siyasi gündemde tutulduğunu belirten Ertopçu, “Seçim arifesinde geliyorlar, kapının açılacağını söylüyorlar ama hiçbir gelişme olmuyor,” dedi.
İlçe nüfusundaki sert düşüşe işaret eden Ertopçu, “Nüfus 66 binlerden 50 bine geriledi. Normalde 85–90 bin olması gerekirken göç nedeniyle giderek azalıyor,” diye konuştu.
Çaldıran Ziraat Odası Başkanı Nesim Ertopçu
“Kapı açılırsa tarım ve hayvancılıkta maliyetler düşer”
Sınır kapısının açılmasının en hızlı etkiyi tarım ve hayvancılıkta yaratacağını belirten Ertopçu, “Burada yoncanın kilosu 250 lira. Kapı açılırsa aynı ürünü yüzde 50 aşağı maliyetle getirmek mümkün olur,” diyerek tarımsal giderlerin düşmesinin üretimi ve ilçede kalma eğilimini artıracağını vurguladı.
“TSO ile iletişim yok, temsilcilik kapatıldı”
Van TSO’nun stratejik planındaki hedeflere rağmen yerelde bir temas kurulmadığını belirten Ertopçu, “Temsilciliği yıllarca yürüttüm ancak mevcut yönetim bizimle iletişime geçmiyor. Toplantı yapılmıyor, bilgi verilmiyor. Bu nedenle planlar sahaya yansımıyor,” dedi.
“Kapı açılırsa 120 bin kişilik bir hat canlanır”
Sınır kapısının yalnızca çiftçiyi değil, geniş bir nüfusu etkileyebileceğini belirten Ertopçu, “Çaldıran ve Muradiye birlikte düşünüldüğünde en az 120 bin kişi bu kapıdan faydalanır. Ticaret birçok kalemde hareketlenir,” ifadelerini kullanarak açılacak kapının istihdamı artıracağını vurguladı.
“Her ay 20–30 hane göç ediyor”
İlçede göçün artık düzenli bir olguya dönüştüğünü aktaran Ertopçu, “Her ay 20–30 hane göç ediyor. İnsanlar büyükşehirlere gidiyor çünkü burada iş yok. Gençler batı illerinde geçici işlerde yüksek kazanç için ilçeyi terk ediyor,” dedi.
“Devlet ve yatırımcılar ilçeye yönelmeli”
Hayvancılık potansiyeline rağmen sanayinin gelişmediğini hatırlatan Ertopçu, “350 bin küçükbaş hayvan var ama bir deri fabrikası yok. Süt ürünleri veya hayvancılık temelli yatırımlar gelirse ilçe rahatlar,” diyerek ilçeye yönelik yatırım çağrısını yineledi.
