DEM Parti Van Milletvekili Mahmut Dindar, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sunduğu yazılı soru önergesiyle, engellilerin yaşam koşulları, erişilebilirlik ve istihdam hakları konusunda hükümetin tutumunu gündeme taşıdı.
Önergede, Türkiye’de engellilere yönelik fırsat eşitliğinin sağlanamaması, sistematik ayrımcılığın devam etmesi ve engellilerin yaşamın tüm alanlarına tam katılımının önündeki engelleri içerdi.
Dindar, özellikle engelli kadın ve çocukların korunması, insan hakları yaklaşımının uygulanması ve kamusal hizmetlerin sosyal devlet gereği yerine getirilmesi gerektiğini vurguladı.
Van Milletvekili Dindar, önergesinde “Engellilerin hakları, insan hakları mücadelesinin bir bileşeni olarak görülmeli ve kamusal hizmetler derhal yerine getirilmelidir” ifadelerine yer verdi.
TBMM’ye sunulan soru önergesiyle, engellilere yönelik hizmetlerin kapsamı, veri eksiklikleri ve mevzuatın uygulanabilirliği mercek altına alınmış oldu.
Bu bağlamda, DEM Parti Van Milletvekili Mahmut Dindar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’tan 19 ayrı soruyu yanıtlamasını talep etti.
1) Bakanlığınız görev alanında olan tüm yerleşke ve binalar (il/taşra müdürlükleri dahil) tüm engel gruplarının erişilebilirliğine uygun mudur?
2) Bakanlığınızın internet sitesi ve e-devlet uygulamaları kaç yıl içerisinde “e-erişilebilir” olacaktır?
3) Erişilebilirlik için uygun olmayan mekan ve alanlar (WC, Merdiven, Asansör, Yol ve Geçitler, Otoparklar, Ulaşım Servisleri ve diğer ilgili yerler) hangi süre içerisinde erişilebilir hale getirilecektir?
4) Bakanlığınız bünyesinde kaç işaret dili tercümanı istihdam edilmektedir? Hangi illerde işaret dili tercümanı istihdam edilmektedir?
5) Bakanlığınız kapsamında yasal istihdam kotası doluluk oranı nedir? Yasal olarak doldurulması zorunlu olan kotanın doldurulmama gerekçeleri nelerdir?
6) Bakanlığınız kapsamında şube müdürü üzeri kadrolarda kaç engelli istihdam edilmektedir?
7) Türkiye’de 86 milyon olarak ifade edilen nüfusun kaç milyonu engellidir? Bu engellilerin engel oranlarına, cinsiyetlerine, eğitim ve yaş gruplarına, coğrafi dağılıma ve iş/gelir durumlarına göre dağılımı nedir?
8) Türkiye’deki son 10 yılda iş kazalarının neden olduğu engellilik sayısı kaçtır? Bu kişilerin cinsiyet dağılımı nedir?
9) Türkiye’deki son 10 yılda trafik kazalarının neden olduğu engellilik sayısı kaçtır? Bu kişilerin cinsiyet dağılımı nedir?
10) Türkiye’de 1999 yılından bu yana yaşanan depremler sonucunda engelli kalan kişi sayısı kaçtır? Bu kişilerin cinsiyet dağılımı nedir?
11) Türkiye’de ev içi kazalar nedeniyle engelli kalan kişi sayısı kaçtır? Bu kişilerin cinsiyet dağılımı nedir?
12) Türkiye’de aile içi şiddet nedeniyle engelli kalan kadın sayısı kaçtır?
13) Türkiye’de ulusal engelli veri sistemine kayıtlı olmayan milyonlarca engelliye hangi kamu hizmetleri sunulmaktadır?
14) Türkiye’de engellilerin işgücüne katılma oranı, istihdam oranı ve işsizlik oranı neden 2011 yılı verileri ile açıklanmaktadır? Güncel bir veri paylaşımı için her hangi bir planlama yapılmakta mıdır?
15) 4857 Sayılı İş Kanunu ve 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu gereği doldurulması zorunlu istihdam kotalarını hangi bakanlıklar 2025 yılı itibariyle doldurmamıştır? Yasaya aykırı davranan kamu idarecileri hakkında hangi yaptırımlar uygulanmaktadır?
16) Türkiye’de engellilerin rehabilitasyonu ve habilitasyonu için 2025 yılında ayırılan bütçe ne kadardır?
17) Türkiye’de erişilebilirlik mevzuatı 2005 yılından bu yana neden uygulanmamaktadır? Ertelemelerin gerekçeleri nelerdir? Uygulamanın yasal gereklilikleri hangi sürede tamamlanacaktır?
18) Türkiye’de yoksul olduğu için genel sağlık sigortası primini ödeyemeyen engelli sayısı kaçtır? Bu kişilerin cinsiyet dağılımı nedir? Bu kişilere sunulan destek ve rehabilitasyon hizmetleri nelerdir?
19) Türkiye’de engellilere yönelik şiddet, ayrımcılık ve sağlamcılığın ortadan kaldırılması için hangi tedbirleri alacaksınız?
