Temiz Toplum Derneği Genel Başkanı Bilal Ay, teknolojinin hayatın merkezine yerleşmesiyle bağımlılık türlerinin de değiştiğine dikkati çekti. Eskiden alkol, uyuşturucu ve kumarın öne çıktığını belirten Ay, bugün sanal kumarın çok daha tehlikeli bir boyut kazandığını söyledi. Akademik çalışmaların ortak sonucunun, ekran süresi arttıkça riskli davranışların da arttığını gösterdiğini vurguladı.
“Erişim kolay, yaş sınırı kolay aşılıyor”
Sanal kumara erişimin sınırsız hale geldiğini ifade eden Ay, cep telefonu, tablet ya da bilgisayar üzerinden saniyeler içinde bu platformlara ulaşılabildiğini kaydetti. Yaş sınırlamalarının VPN ve çeşitli dijital yöntemlerle kolaylıkla aşılabildiğini dile getiren Ay, bu durumun çocukları savunmasız bıraktığını söyledi.
Algoritmalar ve yapay zekânın da bağımlılığı derinleştirdiğini belirten Ay, dijital mecraların kullanıcı verilerini analiz ederek gençlerin zaaflarını hedef alan içerikleri görünür hale getirdiğini ifade etti.
Sanal kumarı tetikleyen üç etken
Ay, sanal kumara yönelimi artıran riskleri üç başlıkta topladı. İlk etkenin erken yaşta ekranla tanışma olduğunu belirten Ay, 0-3 yaş döneminde yoğun ekran maruziyetinin muhakeme becerilerini zayıflattığını söyledi. İkinci etkenin, ekranlarda sunulan rol modelleri ve “kolay yoldan zengin olma” algısı olduğunu vurgulayan Ay, üçüncü etken olarak ise spor müsabakalarındaki yoğun bahis reklamlarını gösterdi.
Toplumsal sonuçlar ağır
Sanal kumarın bireysel ve toplumsal sonuçlarının ağır olduğuna işaret eden Ay, borçlanma, aile içi güven kaybı, depresyon ve intihar riskinin arttığını ifade etti. Toplumsal düzeyde ise ekonomik kayıplar ve ailelerin dağılması gibi sonuçlar görüldüğünü söyledi.
“Önce aileler örnek olmalı”
Bağımlılıkla mücadelede ailelere büyük sorumluluk düştüğünü vurgulayan Ay, “teknoloji sepeti” ve “sofra hareketi” önerilerinde bulundu. Aile bireylerinin eve girdiklerinde telefon ve tabletlerini ortak bir sepete bırakmasının ve en azından akşam yemeklerini birlikte yemesinin koruyucu bir etki oluşturacağını belirtti.
Türkiye’de bağımlılık oranlarına da değinen Ay, teknoloji bağımlılığının yüzde 70’e ulaştığını ifade ederek, bağımlılıkla mücadelede merkezi ve koordineli bir yapının kurulması gerektiğini sözlerine ekledi.
