Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Mayıs ayına ait üretici-market fiyat farkları ile tarımsal girdi maliyetlerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Açıklanan verilere göre, Mayıs ayında üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 388,5 ile elmada yaşandı.
Bayraktar, üreticide 18 lira 75 kuruşa satılan elmanın markette 91 lira 59 kuruşa kadar çıktığını belirterek, elmadaki fiyat farkını yüzde 278,6 ile havuç, yüzde 215,3 ile kabak, yüzde 206,5 ile fındık ve yüzde 195,7 ile marulun takip ettiğini söyledi.
Mayıs ayında market fiyatlarında 36 ürünün 22'sinde artış, 13'ünde ise düşüş yaşandığını aktaran Bayraktar, markette en fazla fiyat artışının yüzde 44,7 ile kuru soğanda görüldüğünü ifade etti. Kuru soğanı patates, limon, havuç ve yumurta izlerken, en fazla fiyat düşüşü ise yüzde 54,3 ile sivri biberde gerçekleşti. Sivri biberi çilek, marul, domates ve yeşil soğan takip etti.
Üretici fiyatlarında ise 28 ürünün 9'unda artış, 9'unda düşüş yaşanırken, 10 üründe fiyat değişikliği olmadı. Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 77,2 ile kuru soğanda kaydedilirken, patates, limon, havuç ve maydanoz da fiyatı yükselen ürünler arasında yer aldı. En büyük düşüş ise yüzde 54,7 ile domateste görüldü. Domatesi kabak, sivri biber, salatalık ve patlıcan izledi.
Fiyat değişimlerinin nedenlerine de değinen Bayraktar, İç Anadolu Bölgesi'nde depolardaki kuru soğan ve patates stoklarının tükenmesi, Çukurova ve İzmir'de hasadın yeni başlaması nedeniyle arzın azaldığını ve bunun fiyatları yükselttiğini söyledi. Limonun depoya alınması nedeniyle depolama maliyetlerinin arttığını, havuçta ise tarla ürününün azalmasının fiyatları yukarı çektiğini belirtti. Buna karşılık, hava koşullarının üretimi olumlu etkilemesi nedeniyle domates, kabak, sivri biber, salatalık ve patlıcanda fiyatların gerilediğini ifade etti.
Bayraktar, tarımsal girdi maliyetlerindeki artışın da sürdüğüne dikkat çekerek, mayıs ayında kompoze, DAP ve amonyum sülfat gübrelerinde aylık bazda artış yaşandığını, son bir yılda ise gübre fiyatlarının yüzde 57 ila yüzde 85 arasında yükseldiğini açıkladı. Besi ve süt yemi fiyatlarının aylık yüzde 1,4 arttığını, yıllık artışın ise sırasıyla yüzde 35,4 ve yüzde 32,9 seviyesinde gerçekleştiğini belirtti.
Ayrıca elektrik fiyatlarının son bir yılda yüzde 25,1, tarım ilacı fiyatlarının yüzde 27,8 arttığını kaydeden Bayraktar, mazot fiyatının mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 7,3 gerilemesine rağmen yıllık bazda yüzde 43,6 artış gösterdiğini söyledi.
Bayraktar, artan üretim maliyetlerinin hem üreticiyi hem de tüketiciyi olumsuz etkilediğini vurgulayarak, üretimin sürdürülebilirliği için girdi maliyetlerinin düşürülmesine yönelik adımların önem taşıdığını ifade etti.
