Sayıştay’ın 2024 yılı denetim raporunda, Van Büyükşehir Belediyesi mülkiyetinde yer alan 20 yapının yapı kullanma izin belgesi (iskan) bulunmadığı tespit edildi. Denetim sonucunda, söz konusu eksikliğin giderilmesi için belediyeye uyarıda bulunuldu.
Raporda, belediyeye ait şantiye sahaları ve çeşitli hizmet binalarının yapı kayıt belgelerinin mevcut olmasına karşın, iskan işlemlerinin tamamlanmadığı belirtildi.
3194 sayılı İmar Kanunu’na göre, Türkiye’de ruhsata tabi tüm yapıların kullanılabilmesi için yapı kullanma izin belgesi alınması zorunlu. Bu belge, yapının ruhsatına ve projeye uygun biçimde inşa edildiğini, dolayısıyla can ve mal güvenliği açısından risk taşımadığını gösteriyor.
Kamu hizmet binalarında risk daha büyük
Sayıştay, özellikle kamu hizmeti verilen binalarda bu eksikliğin ciddi sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti. Raporda, yapı kullanma izni bulunmayan yapıların kullanım, güvenlik ve sigorta süreçlerinde hukuki risk oluşturabileceği vurgulandı.
Ayrıca, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği gereği kamu kurumlarının da ruhsat ve iskan zorunluluğundan muaf olmadığı, yalnızca projelendirme ve sorumluluk süreçlerini kendilerinin üstlenebileceği hatırlatıldı. Buna rağmen belediyeye ait yapılarda yasal prosedürlerin tamamlanmadığı ifade edildi.
İskan eksikliği hangi sorunları getiriyor?
Uzmanlar, iskan belgesinin yalnızca bir bürokratik süreç değil, aynı zamanda yapının güvenliği ve yasal geçerliliği açısından hayati bir belge olduğunu belirtiyor.
Yapı kullanma izni bulunmayan kamu binalarında:
Depreme dayanıklılık kontrolleri tamamlanmamış olabilir,
Yangın güvenliği ve tahliye sistemleri standart dışı kalabilir,
Elektrik ve tesisat güvenliği eksiklikleri yaşanabilir.
Bu tür durumlarda meydana gelebilecek zararlar, “idare kusuru” kapsamında değerlendirilerek kamu yöneticilerini cezai ve mali sorumlulukla karşı karşıya bırakıyor.
