Uzmanlar, genellikle 20 ila 40 yaş arasındaki genç yetişkinlerde teşhis edilen MS hastalığının, kadınlarda erkeklere oranla yaklaşık 2-3 kat daha sık görüldüğüne dikkat çekiyor.

Kişiye özel belirtiler gösteriyor

MS, her hastada farklı bir seyir izlediği için tıpta "kişiye özel hastalık" olarak tanımlanıyor. Hasar gören sinir yoluna bağlı olarak en sık rastlanan semptomlar ise şu şekilde sıralanıyor:

Görme bozuklukları: Tek gözde geçici görme kaybı, bulanık veya çift görme, göz hareketleriyle oluşan ağrı.

Uyuşma ve karıncalanma: Yüzde, gövdede veya bacaklarda his kaybı, iğnelenme ve uyuşukluk hissi.

Kas güçsüzlüğü ve denge kaybı: Yürümekte zorlanma, kaslarda sertlik, spazm ve koordinasyon eksikliği.

Aşırı yorgunluk: Dinlenmekle geçmeyen ve günlük yaşam kalitesini düşüren kronik halsizlik.

Konuşma ve yutma güçlüğü: Kelimeleri yuvarlayarak konuşma veya takılma.

Tedavide erken tanının önemi

Günümüzde MS hastalığını tamamen ortadan kaldıran kesin bir tedavi henüz bulunmamakla birlikte, tıp dünyasındaki gelişmeler sayesinde hastalık büyük oranda kontrol altına alınabiliyor. Tedavi süreci temel olarak üç ana hedefe dayanıyor:

1. Atak tedavisi: Alevlenme (atak) dönemlerinde sinir sistemindeki iltihaplanmayı ve semptomları hızla baskılamak amacıyla kortizon uygulamalarından yararlanılıyor.

2. Koruyucu tedaviler: Atakların sıklığını ve şiddetini azaltmak, engellilik gelişimini önlemek amacıyla ağızdan alınan ilaçlar veya enjeksiyonlar kullanılıyor.

3. Semptomatik tedavi ve fizik tedavi: Hastanın hareket kabiliyetini korumak ve yaşam kalitesini artırmak adına kişiye özel fizik tedavi ve rehabilitasyon programları uygulanıyor.

MS hastalığı ile mücadele eden ünlü isimler

MS, zorlu bir süreç olsa da doğru tedavi, güçlü bir moral ve düzenli bir yaşamla hayatın aksamadan devam edebileceğini gösteren pek çok tanınmış isim bulunuyor. İşte bu hastalıkla mücadele eden Türkiye'den ve dünyadan ünlü isimler:

Serdar Ortaç: Türk pop müziğinin tanınan ismi Serdar Ortaç, 2014 yılından bu yana MS hastalığı ile mücadele ediyor ve tedavi süreçlerini sık sık kamuoyuyla paylaşıyor.

Christina Applegate: Dead to Me ve Married... with Children dizileriyle tanınan Emmy ödüllü Amerikalı oyuncu Christina Applegate, 2021 yılında MS teşhisi aldığını duyurdu.

Selma Blair: Legally Blonde ve Hellboy filmlerinin başarılı oyuncusu Selma Blair, teşhis konulduktan sonra hastalığı konusunda büyük bir farkındalık elçisi haline geldi.

Jack Osbourne: Ünlü rock yıldızı Ozzy Osbourne'un oğlu olan yapımcı ve sunucu Jack Osbourne, 2012 yılından beri MS ile yaşıyor ve farkındalık projelerinde aktif rol alıyor.

Jamie-Lynn Sigler: The Sopranos dizisinin yıldızı Jamie-Lynn Sigler, 20 yaşında aldığı MS teşhisini uzun yıllar gizledikten sonra 2016 yılında açıklayarak mücadelesini açıkça sürdürmeye başladı.

İpekyolu

• Karaman Eczanesi – Şerefiye Mahallesi, Hastane 2. Cadde, Elit İş Merkezi No:1
• Çalımlı Eczanesi – Hatuniye Mahallesi, Özel Akdamar Hastanesi Karşısı No:98/E
• Tarçın Eczanesi – Cevdetpaşa Mahallesi, İkinisan Caddesi, 2A Gross (Eski Ekovan) Karşısı, Dilan Polat Güzellik Salonu Yanı
• Fatma Nujin Eczanesi – Şerefiye Mahallesi, Mareşal Fevzi Çakmak Caddesi No:6/D, Ezberciler İş Merkezi Altı

Edremit

Canan Eczanesi – Selahattin Eyyubi Mahallesi, Sebze Hali Kavşağı, Lukoil Petrol Karşısı

Tuşba

Zambak Eczanesi – Abdurrahman Gazi Mahallesi, İskele Caddesi, Yeni Emniyet Altı, Polatoğlu Durağı, Nokta Giyim Karşısı No:112/D

Erciş

Çınarlı Eczanesi – Yeni Devlet Hastanesi Acil Servisi Karşısı No:93/D

Başkale

Sanat Eczanesi – Hafiziye Mahallesi, Kadir Saruhan Caddesi No:3/A

Özalp

Çağatay Eczanesi – Mahmudiye Mahallesi, Van-Saray Yolu 113/D

Muradiye

Umut Eczanesi – Yenişehir Mahallesi, Hastane Caddesi No:35

Gevaş

Gevaş Eczanesi – Orta Mahallesi, Sakarya Caddesi, Çarşı Merkez Camii Altı, Halk Eğitim Merkezi Karşısı No:1/C

Gürpınar

Gürpınar Eczanesi – Akpınar Mahallesi, Milli Egemenlik Caddesi No:7/A

Saray

Yaşam Eczanesi – Atatürk Mahallesi, 3 Nisan Caddesi No:71

Çaldıran

Galata Eczanesi – Beyazıt Mahallesi, Azerbaycan Caddesi, Yağmur Oteli Karşısı No:151

Çatak

Selçuk Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi No:9/1A

Yurttaşların, eczaneye gitmeden önce iletişim numaraları üzerinden ulaşarak nöbet durumunu teyit etmeleri tavsiye ediliyor.

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Oğuz Arslantürk, Karadeniz Bölgesi gibi serin ve nemli iklimin hâkim olduğu yerlerde ayak üşümesinin sık görülen bir şikâyet olduğunu belirtti. Ancak bir ayağın diğerine göre belirgin şekilde daha soğuk olmasının ve bu durumun sürekli devam etmesinin dikkate alınması gerektiğini vurguladı.

Arslantürk, ayak üşümesinin her zaman ciddi bir hastalık anlamına gelmediğini, soğuk hava, hareketsizlik, stres, kansızlık ve tiroit bezinin yavaş çalışması gibi nedenlerle de ortaya çıkabileceğini ifade etti. Buna karşın tek taraflı ayak soğukluğuna yürürken baldırda başlayıp dinlenince geçen kramp tarzı ağrı, ayakta solukluk, iyileşmeyen yaralar, kıllarda azalma veya cilt renginde değişikliklerin eşlik etmesi halinde vakit kaybetmeden doktora başvurulması gerektiğini söyledi.

Bu belirtilerin, bacak atardamarlarının daralması veya tıkanması sonucu gelişen periferik arter hastalığının habercisi olabileceğini belirten Arslantürk, damar duvarında biriken yağ ve kireç plaklarının kan akışını azalttığını, bunun da ayakta soğukluk, solukluk ve yürümekle ortaya çıkan ağrılara yol açtığını ifade etti. Hastalığın uzun süre belirti vermeden ilerleyebileceğine de dikkat çekti.

Periferik arter hastalığında en önemli değiştirilebilir risk faktörünün sigara olduğunu vurgulayan Arslantürk, diyabet, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, ileri yaş ve kronik böbrek hastalığının da riski artırdığını söyledi.

Bacak damarlarında görülen darlığın yalnızca bacağı ilgilendiren bir sorun olmadığını belirten Arslantürk, damar sertliğinin çoğu zaman tüm damar sistemini etkileyen yaygın bir hastalık olduğunu kaydetti. Yapılan geniş kapsamlı araştırmalarda, bacak damar hastalığı bulunan kişilerde kalp krizi sonrası hastane içinde yaşamını kaybetme riskinin daha yüksek olduğunun ortaya konduğunu belirten Arslantürk, bu nedenle hastaların kalp ve damar sisteminin bütüncül şekilde değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Erken tanı konulması halinde periferik arter hastalığının başarılı şekilde tedavi edilebildiğini belirten Arslantürk, sigaranın bırakılması, düzenli yürüyüş yapılması, tansiyon, kolesterol ve kan şekerinin kontrol altında tutulması ile uygun ilaç tedavisinin hastalığın ilerlemesini önemli ölçüde yavaşlatabileceğini sözlerine ekledi.

Satılmışoğlu, sıcak hava dalgalarına bağlı ölümlerin önemli bir bölümünün kalp ve damar hastalıklarından kaynaklandığını ifade ederek, özellikle kalp krizi geçirmiş, bypass ameliyatı olmuş, stent takılmış ve hipertansiyon hastalarının sıcak havalarda daha dikkatli olması gerektiğini söyledi.

Aşırı sıcakların vücutta önemli fizyolojik değişikliklere yol açtığını aktaran Satılmışoğlu, yüksek sıcaklıklarda vücudun ısı dengesini sağlamak amacıyla cilt yüzeyine daha fazla kan pompaladığını, bunun da kalbin iş yükünü artırdığını belirtti. Ayrıca kalp hızının yükseldiğini, sıvı kaybına bağlı olarak kanın pıhtılaşma eğiliminin arttığını ve bunun ciddi kardiyovasküler sorunlara neden olabileceğini kaydetti.

Göğüste sıkışma, aşırı halsizlik, yoğun terleme ve bilinç bulanıklığı gibi belirtilerin ciddiye alınması gerektiğini vurgulayan Satılmışoğlu, bu şikayetlerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması çağrısında bulundu.

Sıcak havalarda alınacak basit önlemlerin hayati önem taşıdığına dikkat çeken Satılmışoğlu, yeterli miktarda su tüketilmesini, taze sebze ve meyvelerle elektrolit dengesinin korunmasını, ağır fiziksel aktivitelerden kaçınılmasını ve özellikle 09.00-16.00 saatleri arasında mümkün olduğunca dışarı çıkılmamasını önerdi.

Kalp yetmezliği bulunan hastaların ise sıvı tüketimi ve ilaç düzenlemeleri konusunda mutlaka doktorlarının tavsiyelerine göre hareket etmesi gerektiğini belirten Satılmışoğlu, güneşten koruyucu şapka ve benzeri ekipmanların kullanılmasının da sıcak çarpmasına karşı etkili bir koruma sağlayacağını sözlerine ekledi.

Erken Evreyi Yüzde 90 Doğrulukla Tespit Etti

Prof. Dr. Uğur Coşkun'un aktardığına göre, Japonya'daki Kanazawa Üniversitesi'nden Dr. Yamashita'nın liderliğinde yürütülen araştırmada, kandaki gen aktivitesini tümör belirteci CA19-9 ile birlikte değerlendiren "Panregza" adlı test erken evre pankreas kanseri hastalarında denendi.

Çalışmada evre 0-1 pankreas kanseri tanısı alan 10 hasta ile 104 sağlıklı kişinin kan örnekleri karşılaştırıldı. Sonuçlara göre gen aktivitesini değerlendiren test, erken evre hastaları yüzde 90 doğrulukla tespit ederken, rutin olarak kullanılan CA19-9 testi ise yalnızca yüzde 10 başarı sağlayabildi.

Prof. Dr. Coşkun, bu sonucun yeni testin klasik kan tahlillerine göre çok daha etkili bir erken uyarı sistemi olabileceğini gösterdiğini belirtti.

Erken Teşhis Yaşam Şansını Artırıyor

Pankreas kanserinde erken teşhisin hayati önem taşıdığına dikkat çeken Coşkun, hastalığın evresi ile sağkalım oranı arasında doğrudan ilişki bulunduğunu söyledi.

Araştırmaya göre pankreas kanseri evre 0'da yakalanan hastalarda beş yıllık sağkalım oranı yüzde 100'e kadar çıkabiliyor. Hastalık ilerledikçe ise bu oran hızla düşüyor. Bu nedenle erken tanı, tedavinin başarısını doğrudan etkileyen en önemli faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.

"Daha Kapsamlı Araştırmalar Gerekiyor"

Prof. Dr. Uğur Coşkun, elde edilen sonuçların umut verici olduğunu ancak testin rutin kullanıma girmesi için daha geniş hasta gruplarında yapılacak kapsamlı çalışmalarla doğrulanması gerektiğini vurguladı.

Coşkun ayrıca, özellikle ailesinde pankreas kanseri öyküsü bulunan veya yüksek risk grubunda yer alan kişilerin hekimleriyle birlikte düzenli takip ve tarama programlarını değerlendirmelerinin büyük önem taşıdığını ifade etti.

İpekyolu

Yağmur Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi AVM yolu, Boyner yanı, Kuveyt Türk Bankası arası 9/B İpekyolu – 0432 214 94 90

Kaplan Eczanesi – Urartu Sokak, Eski İstanbul Hastanesi karşısı No:4/E – 0432 215 75 35

Gülseven Eczanesi – Beşyol Mevkii Cumhuriyet Caddesi, Buğdaylar Beko yanı No:6/A – 0432 216 61 62

Edremit

Bölge Eczanesi – Bölge Hastanesi karşısı Galericiler Sitesi içi, polis lojmanları yanı – 0432 217 11 26

Tuşba

Şura Eczanesi – Abdurrahman Gazi Mahallesi, Bediüzzaman Caddesi No:49 (Tarım İl Müdürlüğü ve Milli Eğitim Müdürlüğü arası) – 0432 223 32 31

Erciş

Onur Eczanesi – Manolya Pastanesi yanı, kentsel dönüşüm dükkânları karşısı No:10/C – 0432 351 90 39

Öz Tunç Eczanesi – Yeni Devlet Hastanesi karşısı, Çınarlı Mahallesi Şehitler Caddesi Dış Kapı No:91/C – 0546 602 63 39

Muradiye

Ebrar Eczanesi – Yenişehir Mahallesi Hastane Caddesi No:10/E – 0546 403 34 69

Özalp

Emin Eczanesi – Mahmudiye Mahallesi Semerkant Caddesi No:12 – 0432 712 22 75

Gürpınar

Güleşçe Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi Cumhuriyet Caddesi No:12/B – 0505 323 66 55

Gevaş

Artos Eczanesi – Hişet Mahallesi İpekyolu Caddesi No:80/A – 0432 612 24 14

Başkale

Sanat Eczanesi – Hafiziye Mahallesi Kadir Saruhan Caddesi No:3/A – 0541 387 45 62

Saray

Saray Eczanesi – Atatürk Mahallesi 3 Nisan Caddesi No:20 – 0432 781 22 29

Çaldıran

Fatih Eczanesi – Kışla Mahallesi Vali Münir Karaloğlu Caddesi 22 Numara – 0432 412 32 32

Çatak

Çatak Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi Atatürk Caddesi Dış Kapı No:13/D – 0432 512 22 23

Erdemit

Derman Eczanesi – Hafiziye Mahallesi Kazım Karabekir Bulvarı, Eski Araştırma Hastanesi karşısı No:130A – 0501 265 06 65

Van Eczacı Odası, nöbetçi eczane bilgilerinde gün içinde değişiklik yaşanabileceğini belirterek yurttaşların yola çıkmadan önce ilgili eczaneyi telefonla arayarak teyit almalarını tavsiye etti.

Biruni Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Periodontoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Burcu Karaduman, elektronik sigaranın diş eti hastalıkları ve diş kaybı riskini artırabileceğini belirterek önemli açıklamalarda bulundu.

Elektronik sigaraların özel sıvıların ısıtılmasıyla aerosol oluşturduğunu ifade eden Karaduman, bu aerosolün nikotin başta olmak üzere ağız dokularına zarar verebilecek çeşitli kimyasallar içerdiğini söyledi. Duman çıkmamasının ürünün zararsız olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Karaduman, elektronik sigaranın ağız sağlığı üzerindeki etkilerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini dile getirdi.

Araştırmaların, elektronik sigara kullanan kişilerde diş eti ceplerinin derinleşmesi, dişleri çevreleyen dokularda tutunma kaybı ve çene kemiğinde erime gibi periodontal hastalık belirtilerinin daha sık görülebildiğini ortaya koyduğunu aktaran Karaduman, uzun vadeli etkilerin ise ilerleyen yıllarda daha belirgin hale gelebileceğini ifade etti.

Elektronik sigara kullanımının ağız içindeki bakteri dengesini de bozabileceğine dikkat çeken Karaduman, diş eti hastalıklarına neden olan bazı mikroorganizmaların sayısında artış görüldüğünü belirtti. Bu durumun plak oluşumunu ve iltihabi süreçleri tetikleyerek ağız sağlığını olumsuz etkileyebileceğini söyledi.

Ağız kuruluğu ve kötü tat görülebiliyor

Elektronik sigara kullanan kişilerde ağız kuruluğu, boğaz tahrişi ve ağızda kötü tat gibi şikayetlerin sık görüldüğünü ifade eden Karaduman, tükürüğün ağız sağlığındaki koruyucu rolüne dikkat çekti. Tükürüğün diş yüzeylerini temizlediğini, ağızdaki asit dengesini sağladığını ve zararlı bakterilerin çoğalmasını engellediğini belirten Karaduman, ağız kuruluğunun diş çürükleri ve diş eti hastalıkları açısından önemli bir risk oluşturduğunu kaydetti.

Diş kaybına kadar ilerleyebilir

Diş eti hastalıklarının erken dönemde tedavi edilmediğinde çene kemiğine kadar ilerleyebileceğini belirten Karaduman, diş eti kanaması, kızarıklık, şişlik, ağız kokusu, diş köklerinde hassasiyet, dişler arasında boşluk oluşması ve dişlerde sallanmanın önemli belirtiler arasında yer aldığını söyledi.

Kanama olmamasının diş etlerinin tamamen sağlıklı olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Karaduman, ilerleyen vakalarda diş kayıplarının yaşanabileceğini ifade etti.

İpekyolu

• Emre Eczanesi – Sıhke Caddesi, Hz. Ömer Camii karşısı, Yüzüncü Yıl İş Merkezi Altı No:15 – 0432 217 82 32
• Atlas Eczanesi – İkinisan Caddesi, Terzioğlu Kavşağı, Fayton Cafe karşısı No:90/A – 0501 123 96 22
• Pınar Eczanesi – Ordu Caddesi, Eski Çarşı Polis Karakolu yanı, Ulu Cami Altı No:16 – 0432 214 24 73
• Saydan Eczanesi – Kazım Karabekir Caddesi, Turkuaz AVM karşısı No:2 – 0432 215 65 04

Edremit

Edremit Eczanesi – Yeni Cami Mahallesi, Sahil Caddesi, Merkez Ulu Cami Altı, PTT Şubesi bitişiği No:181/A – 0532 451 09 48

Tuşba

Umut Eczanesi – İskele Caddesi, Toprak Mahsulleri Ofisi karşısı, Yatılı Okul çaprazı No:415 – 0501 499 64 65

Erciş

Çelebi Eczanesi – Kışla Mahallesi, Kürüm Meydanı No:19 – 0432 351 72 72

Başkale

Sanat Eczanesi – Hafiziye Mahallesi, Kadir Saruhan Caddesi No:3/A – 0541 387 45 62

Özalp

Atasever Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi No:50/C – 0432 712 21 13

Muradiye

Şelale Eczanesi – Yenişehir Mahallesi, Vanyolu Caddesi No:80/A – 0531 895 65 47

Gevaş

Derman Eczanesi – Bahçelievler Mahallesi, Muslih Görentaş Bulvarı No:57 (Çağdaş Fırını karşısı) – 0501 322 00 65

Gürpınar

Güleşce Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi, Cumhuriyet Caddesi No:12/B – 0506 323 65 65

Saray

Yaşam Eczanesi – Atatürk Mahallesi, 3 Nisan Caddesi No:71 – 0432 781 24 65

Çaldıran

Aydın Eczanesi – Recep Tayyip Erdoğan Mahallesi, Azerbaycan Caddesi No:104/B – 0538 861 36 16

Çatak

Çatak Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi No:13/D – 0432 512 22 23

Yurttaşların, nöbetçi eczaneye gitmeden önce iletişim numaralarından eczaneyle irtibata geçmeleri, olası değişikliklere karşı bilgi almaları tavsiye ediliyor.

İpekyolu

Uçar Eczanesi

Şıhke Caddesi No:23/1, H.Z. Ömer Camii Karşısı

0432 216 00 50

Nilüfer Eczanesi

Şerefiye Mahallesi, Hastane 2. Sokak Dış Kapı No:6A

0432 214 14 04

Derman Eczanesi

Hafiziye Mahallesi, Kazım Karabekir Bulvarı Eski Araştırma Hastanesi Karşısı No:130A

0501 265 06 65

Kültür Eczanesi

Kültür Sarayı Yukarısı, Çop Kas Petrol Yolu Üzeri, Zaferler İlköğretim Okulu Karşısı, Mareşal Fevzi Çakmak Caddesi No:59/A

0432 504 02 72

Lokman Hekim Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Zübeyde Hanım Caddesi Dış Kapı No:34/A (Lokman Hekim Hastanesi Yanı)

0432 503 93 23

Edremit

Vereseli Belis Eczanesi

Eminpaşa Mahallesi, Edremit Yolu Üstü Bölge Hastanesi 1 km İlerisi, Royal AVM ve Çakır Market Yanı No:314-318A

0533 266 16 32

Tuşba

Revşan Eczanesi

Abdurrahman Gazi Mahallesi, İskele Caddesi, Tarım Müdürlüğü Yanı Çalı Durağı 152/B

0432 222 33 32

Erciş

Çelebi Eczanesi

Kışla Mahallesi, Kürüm Meydanı No:19, Klamah Final Dershanesi Karşısı, Arı Simir Ekmek

0432 351 72 72

Arslan Eczanesi

Kışla Mahallesi, İnönü Caddesi, Manolya Pastanesi Karşısı, Kentsel Dönüşüm Dükkanları B2 Blok No:5

0432 351 94 91

Başkale

Altın Kayısı Eczanesi

Hafiziye Mahallesi, Kadir Saruhan Caddesi No:12

0432 651 21 21

Özalp

Emek Eczanesi

Mahmudiye Mahallesi, Atatürk Caddesi No:17/B

0531 621 69 65

Muradiye

Elif Eczanesi

Yenişehir Mahallesi, Hastane Caddesi Dış Kapı No:39 ve 41

0537 242 91 36

Gevaş

Sağlık Eczanesi

Orta Mahallesi, Sakarya Caddesi Dış Kapı No:13/A

0432 612 32 32

Gürpınar

Güleşçe Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Cumhuriyet Caddesi No:12/B

0506 323 66 55

Saray

Yaşam Eczanesi

Atatürk Mahallesi, 3 Nisan Sokak No:71

0432 781 24 65

Çaldıran

Yeni Şifa Eczanesi

Vanyolu Caddesi No:42

0532 689 92 50

Çatak

Çatak Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi Dış Kapı No:13/D

0432 512 22 23

Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Erdinç Tunç, özellikle bilgisayar ve cep telefonu kullanımının artmasıyla birlikte el uyuşması şikayetlerinin yaygınlaştığını ancak sorunun kaynağının çoğu zaman yanlış değerlendirildiğini ifade etti.

Tunç, parmaklara kadar uzanan sinirlerin boyun bölgesinden başladığını belirterek, boyundaki sinir köklerine uygulanan baskının omuz, kol ve el boyunca yayılarak uyuşma, ağrı ve güç kaybına neden olabileceğini söyledi.

Boyun hareketleri belirtileri artırabilir

Prof. Dr. Tunç, boyun fıtığında görülen uyuşmanın boyun hareketleriyle artabileceğine dikkat çekerek, başın sağa veya sola çevrilmesi ya da geriye doğru yatırılması sırasında elde elektriklenme ve uyuşmanın artmasının önemli bir belirti olabileceğini vurguladı.

Karpal tünel sendromunda uyuşmanın genellikle baş parmak, işaret parmağı ve orta parmakta görüldüğünü belirten Tunç, boyun fıtığında ise şikayetlerin kol boyunca ilerleyerek serçe parmağa kadar uzanabileceğini ifade etti.

Güç kaybı ihmal edilmemeli

Sinir üzerindeki baskının ilerlemesi halinde elde kas gücünün azalabileceğini belirten Tunç, yazı yazma, düğme ilikleme, fermuar çekme ve küçük cisimleri tutma gibi ince motor becerilerde bozulmalar yaşanabileceğini söyledi.

Bu tür belirtilerin ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayan Tunç, uzun süre devam eden sinir baskısının kalıcı sinir hasarı ve kas erimesine yol açabileceği uyarısında bulundu.

Doğru tanı tedavinin başarısını belirliyor

Prof. Dr. Tunç, boyun fıtığı ile karpal tünel sendromunun tedavi yöntemlerinin farklı olduğuna dikkat çekerek, yanlış tanının tedaviyi geciktirebileceğini ifade etti.

Şikayetleri bulunan kişilerin Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon veya Beyin ve Sinir Cerrahisi uzmanına başvurması gerektiğini belirten Tunç, gerekli görüldüğünde EMG ve boyun MR'ı ile sorunun kaynağının net şekilde belirlenebileceğini söyledi.

Erken tanı konulan birçok hastada ameliyata gerek kalmadan egzersiz, fizik tedavi, doğru çalışma pozisyonu, uygun yastık seçimi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle şikayetlerin kontrol altına alınabildiğini sözlerine ekledi.

İl Sağlık Müdürlüğünden yapılan açıklamaya göre, baş ağrısı ve baş dönmesi şikayetleriyle hastaneye başvuran hastanın yapılan tetkiklerinde, beyni besleyen ana damarlardan sağ orta serebral arterin dallanma bölgesinde anevrizma belirlendi.

Doktorlar tarafından yapılan değerlendirme sonucunda cerrahi müdahale kararı alınırken, operasyonda mikrocerrahi yöntemi uygulandı. Hastanın kafatasında açılan küçük kemik penceresinden anevrizmaya ulaşılarak damar baloncuğu klipleme yöntemiyle dolaşım dışı bırakıldı.

Ameliyat sonrası yapılan anjiyografik kontrollerde anevrizmanın tamamen kapatıldığı tespit edilirken, hastada herhangi bir güç ya da duyu kaybı oluşmadığı bildirildi. Genel sağlık durumu iyi olan hasta, operasyonun ikinci gününde taburcu edildi.

İl Sağlık Müdürlüğü açıklamasında, ileri düzey beyin damar cerrahisi operasyonlarının artık Hakkari'de başarıyla gerçekleştirilebildiği belirtilerek, vatandaşların nöroşirürji alanındaki birçok tedavi için il dışına gitmeden kendi şehirlerinde sağlık hizmeti alabilmesinin önemli bir kazanım olduğu vurgulandı.

İşte Van'da bugün hizmet verecek nöbetçi eczaneler:

İpekyolu

• Deva Eczanesi

Bahçıvan Mahallesi, Kazım Karabekir Caddesi No:31/C (Akdamar Oteli karşısı)

Tel: 0551 502 02 65

• Altınbaşak Eczanesi

Özel Akdamar Hastanesi karşısı

Tel: 0432 217 17 27

• Polat Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Zübeyde Hanım Caddesi No:25/D (Lokman Hekim Hastanesi karşısı)

Tel: 0432 216 25 72

• Seray Eczanesi

Vali Mithat Bey Mahallesi, Çavuşbaşı Caddesi (İpekyolu 10 No'lu Sağlık Ocağı ve İstanbul Fen Lisesi karşısı)

Tel: 0432 502 04 05

Edremit

Çiçekler Hayat Eczanesi

Van Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi yanı, Bahçeşehir Koleji karşısı, Süphan Mahallesi, İpekyolu Caddesi No:283/J

Tel: 0432 217 51 91

Tuşba

Zülfinazoğlu Eczanesi

İstasyon Mahallesi, Mehmet Paşa Caddesi No:48/2

Tel: 0432 223 27 27

Erciş

Büyük Eczane Eczanesi

Kentsel Dönüşüm Köşesi, Kaymakamlık Çaprazı No:19

Tel: 0432 503 98 65

Başkale

Başkale Eczanesi

Hafıziye Mahallesi, Mahmut Ertuş Caddesi No:44/A

Tel: 0432 651 21 38

Özalp

Altunköprü Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi No:47

Tel: 0501 061 65 65

Muradiye

Hayat Eczanesi

Hastane Caddesi No:31

Tel: 0432 451 20 32

Gevaş

Büyük Eczanesi

Bahçelievler Mahallesi, Muhlis Görentaş Bulvarı No:25/27

Tel: 0432 612 30 99

Gürpınar

Nesli Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Cumhuriyet Caddesi No:15/A

Tel: 0505 230 00 65

Saray

Beyarslan Eczanesi

Atatürk Mahallesi, 209 Sokak No:12

Tel: 0530 635 50 65

Çaldıran

Yaviç Eczanesi

Merkez Mahallesi, Azerbaycan Caddesi Dış Kapı No:142/E

Tel: 0501 596 22 65

Çatak

Selçuk Eczanesi

Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi No:9/1A

Tel: 0545 563 70 63

Yurttaşların nöbetçi eczaneye gitmeden önce telefonla iletişime geçerek adres ve nöbet durumunu teyit etmeleri öneriliyor.

Lokman Hekim Van Hastanesi tarafından yapılan yazılı açıklamada, Van ve çevre illerden gelen yurttaşlara daha nitelikli, hızlı ve kapsamlı sağlık hizmeti sunmak amacıyla önemli bir yatırım sürecinin başlatıldığı bildirildi.

Açıklamada, halen 12 bin 500 metrekare kapalı alanda hizmet veren hastanenin hemen bitişiğinde bulunan yaklaşık 1.800 metrekare büyüklüğündeki arsanın satın alınmasına yönelik çalışmaların resmen başladığı belirtildi.

Yatırımın yalnızca fiziki büyümeyi kapsamadığı vurgulanan açıklamada, yeni sağlık birimlerinin oluşturulması, hasta konforunun artırılması ve ileri teknolojiyle donatılmış yeni sağlık alanlarının hizmete kazandırılmasının hedeflendiği ifade edildi.

Lokman Hekim Van Hastanesi yönetimi, söz konusu yatırımın Van'ın sağlık altyapısına önemli katkılar sunacağını belirterek, projenin en kısa sürede hayata geçirilmesi için çalışmaların kararlılıkla sürdürüldüğünü kaydetti.

Açıklamada ayrıca, yatırım sürecine ilişkin gelişmelerin düzenli olarak kamuoyu ve basın mensuplarıyla paylaşılacağı bildirildi.

Kalp ve Damar Cerrahisi ekibi tarafından gerçekleştirilen başarılı operasyonla, hasar gören aort damarı çıkarılarak yerine sentetik tüp greft (yapay damar) yerleştirildi.

Mardin'de İlk Kez Uygulandı

Mardin Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde ilk kez gerçekleştirilen asendan aort replasmanı ameliyatı başarıyla tamamlandı.

Operasyonun ardından bir hafta normal serviste tedavi gören Songül Özgün, sağlığına kavuşarak taburcu edildi.

"Dakikaların Bile Önemi Var"

Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Ömer Faruk Soydaş, aort diseksiyonunun kalp ve damar cerrahisinin en kritik acil vakalarından biri olduğunu belirterek erken müdahalenin hayati önem taşıdığını söyledi.

Tedavi edilmediği takdirde ölüm riskinin saatler içinde hızla arttığını ifade eden Soydaş, "Erken tanı ve zamanında yapılan cerrahi müdahale hastaların yaşamını kurtarıyor." dedi.

Bu belirtilere dikkat

Op. Dr. Soydaş, aort diseksiyonunun; Ani başlayan yırtılır tarzda göğüs ağrısı, sırt ağrısı, göğüste baskı hissi, bilinç değişikliği gibi belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirterek, bu şikayetleri yaşayan yurttaşların vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini vurguladı.

"Bölge Halkı İçin Önemli Bir Kazanım"

Soydaş, aort diseksiyonu gibi zamanla yarışılan vakalarda başka illere sevk sırasında yaşanabilecek gecikmelerin ölümcül sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekerek, bu tür ileri düzey kalp cerrahisi operasyonlarının artık Mardin'de gerçekleştirilebilmesinin bölge halkı açısından önemli bir kazanım olduğunu ifade etti.

"Şimdi Çok İyiyim"

Yaşadığı süreci anlatan Songül Özgün ise rahatsızlığının önce boyun tutulmasıyla başladığını, ardından boyun ve omuz bölgesinde şiddetli ağrı hissetmesi üzerine ambulansla hastaneye kaldırıldığını söyledi.

Başarılı ameliyatın ardından sağlığına kavuştuğunu belirten Özgün, "Şu an çok iyiyim. Doktorlarımızdan, sağlık ekiplerimizden ve tüm hastane çalışanlarımızdan Allah razı olsun. Hepsine çok teşekkür ediyorum." ifadelerini kullandı.

Doğumunun beşinci gününde tedavi altına alınan Elif Elina bebeğin sağlık durumu, aylar süren müdahalelerin ardından yüz güldürdü.

Tedavi Doğumdan 5 Gün Sonra Başladı

Medipol Mega Üniversite Hastanesi Çocuk Kalp Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Şaşmazel, bebeğin doğumdan yalnızca beş gün sonra kendilerine ulaştığını belirterek, zaman kaybetmeden tedavi planı oluşturduklarını söyledi.

Bebeğin kalbinin sol tarafının yeterince gelişmediğini ve ana damarında ciddi darlık bulunduğunu ifade eden Şaşmazel, dolaşımın sağlıklı şekilde sürdürülebilmesi için aşamalı bir tedavi uyguladıklarını aktardı.

4 Ameliyat Ve 2 Anjiyo Yapıldı

Tedavi sürecinde Elif Elina bebeğe dört ameliyat ve iki anjiyografik girişim uygulandığını belirten Prof. Dr. Şaşmazel, kalbin sol tarafındaki kapağın istenilen düzeyde gelişmemesi üzerine farklı bir cerrahi yöntem tercih ettiklerini söyledi.

Şaşmazel, "Kalbindeki sağlıklı kapağın yerini değiştirerek yeni bir cerrahi plan uyguladık. Çocuk kalp cerrahisinde bu tür başarılar ancak doğru zamanlama ve multidisipliner ekip çalışmasıyla mümkün olabiliyor." dedi.

"Kalp Fonksiyonları Normale Döndü"

Yapılan müdahalelerin ardından bebeğin sağlık durumunun önemli ölçüde düzeldiğini belirten Şaşmazel, şu değerlendirmede bulundu:

"Ameliyatların ardından kalp yetersizliği tablosu tamamen geriledi. Hastamız artık rahat beslenebiliyor, gelişimi yaşına uygun şekilde devam ediyor ve sol kalp fonksiyonları normal seviyede çalışıyor. Uzun dönem takiplerinde de uyguladığımız yöntemin başarılı sonuçlar verdiğini biliyoruz. Bu nedenle bebeğimizin geleceği açısından umut verici bir tabloyla karşı karşıyayız."

"Doğru Yerde Olduğumuzu Hissettik"

Elif Elina bebeğin babası Şahin Arıtay ise kızlarının anne karnındayken kalbinin sol tarafının yeterince gelişmediğinin ve ana damarında ciddi darlık bulunduğunun tespit edildiğini söyledi.

Doğumun ardından birçok sağlık merkezine başvurduklarını belirten Arıtay, Prof. Dr. Ahmet Şaşmazel'e yönlendirildiklerini ifade ederek, "Medipol'e geldikten sonra hem hocamızın hem de ekibinin bize verdiği güven en büyük dayanağımız oldu. Kızımızın sağlığı için doğru yerde olduğumuzu hissettik." dedi.

"En Büyük Mutluluğumuz Onu Sağlıklı Görmek"

Aylar süren tedavi boyunca umutlarını kaybetmediklerini dile getiren Arıtay, bugün kızlarının sağlıklı şekilde büyümesinin en büyük mutlulukları olduğunu belirterek şunları söyledi:

"Herhangi bir sağlık sorunu görünmüyor ve gelişimini sağlıklı şekilde sürdürüyor. Bu süreçte emeği geçen tüm sağlık ekibine minnettarız. Kızımız için umut ararken Ahmet Hocamızla tanıştık. Bugün onu sağlıklı görmek tarifsiz bir mutluluk."

Bozyiğit, özellikle ilaç ve fizik tedaviye rağmen şikayetleri devam eden ancak cerrahi gerektirmeyen hastalarda bu yöntemlerin etkili sonuçlar verdiğini ifade etti.

"Sinir Kökü Blokajı İle Ağrı Azaltılabiliyor"

Bel ve boyun ağrılarının yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürdüğünü belirten Bozyiğit, halk arasında "nokta atışı tedavisi" olarak bilinen sinir kökü blokajı yöntemi hakkında bilgi verdi.

Bozyiğit, "Sinir kökünü görüntüleme eşliğinde tespit ederek ilgili bölgeye enjeksiyon yapıyoruz. Böylece sinir çevresindeki ödem azalıyor, sinire uygulanan baskı hafifliyor ve ağrı önemli ölçüde geriliyor. Bu işlemlerin mutlaka deneyimli hekimler tarafından yapılması gerekiyor." dedi.

Nükleoplasti Yöntemi Yüzde 90'a Varan Başarı Sağlayabiliyor

Ameliyatsız tedavi seçeneklerinden biri olan nükleoplastinin de doğru hastalarda yüksek başarı oranına sahip olduğunu belirten Bozyiğit, yöntemin lokal anestezi altında uygulandığını söyledi.

Fıtıklaşan diskin içine özel bir elektrot yerleştirildiğini aktaran Bozyiğit, disk içerisindeki jel yapının kontrollü şekilde küçültülmesiyle sinire uygulanan baskının azaltıldığını ifade etti.

Doğru hasta seçimi yapıldığında tedavi başarısının yüzde 90'lara ulaştığını vurgulayan Bozyiğit, yöntemin güç kaybı bulunmayan ve ameliyat gerektirmeyen hastalar için uygun olduğunu kaydetti.

"Muayene Doğru Tedavinin Anahtarı"

Doç. Dr. Bozyiğit, bel ve boyun ağrısının her zaman fıtıktan kaynaklanmadığını belirterek kapsamlı muayenenin önemine dikkat çekti.

Muayene sırasında MS, ALS ve bazı tümör vakalarının da tespit edilebildiğini ifade eden Bozyiğit, "Hangi hastaya cerrahi, hangi hastaya girişimsel ağrı tedavisi ya da fizik tedavi uygulanacağı ayrıntılı muayene sonrasında belirleniyor." diye konuştu.

"Ameliyat Son Seçenek Olmalı"

Algolojik tedavilere rağmen şikayetlerin devam ettiği ve radyolojik olarak uygun görülen hastalarda kapalı bel fıtığı ameliyatlarının gündeme geldiğini belirten Bozyiğit, erken tanının büyük önem taşıdığını söyledi.

Bel fıtığının; bel ağrısı, bacak ağrısı, uyuşma, his kaybı ve güç kaybı gibi belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirten Bozyiğit, bu şikayetlerin ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayarak, "Bel fıtığında yaşanan gecikmeler geri dönüşü olmayan sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle belirtiler görüldüğünde vakit kaybetmeden uzman hekime başvurulmalıdır." ifadelerini kullandı.

Medicana Sağlık Grubu Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Özlem Mutluay Soyer, seyahatlerde farklı gıdaların tüketilmesi ve günlük yaşam düzeninin değişmesiyle bağırsak florasının olumsuz etkilenebileceğini belirtti. Bağırsak florasının yararlı ve potansiyel olarak zararlı bakteriler arasında hassas bir denge oluşturduğunu ifade eden Soyer, bu dengenin bozulmasının "disbiyozis" olarak adlandırıldığını ve sindirim sistemiyle ilgili çeşitli sorunlara zemin hazırlayabileceğini söyledi.

Seyahat sırasında ortaya çıkan bağırsak florası değişikliklerinin çoğu zaman geçici olduğuna dikkat çeken Soyer, bazı kişilerde bu durumun daha uzun süre devam edebildiğini kaydetti. Ayrıca seyahat eden kişilerde antibiyotiklere dirençli bakterilerle kolonizasyon gelişebildiğine ilişkin araştırmalar bulunduğunu belirten Soyer, bağırsak florasındaki değişimlerin bu süreçte etkili olabileceğini ifade etti.

Prof. Dr. Soyer, tatil döneminde günlük beslenme alışkanlıklarının mümkün olduğunca korunmasının büyük önem taşıdığını vurgulayarak, sebze, meyve, tam tahıllar, kuruyemiş ve yoğurt gibi lif ve probiyotik açısından zengin besinlerin tercih edilmesini önerdi. İşlenmiş gıdalar, aşırı şeker tüketimi ve gazlı içeceklerden ise mümkün olduğunca uzak durulması gerektiğini söyledi.

Seyahatlerde tüketilen suyun güvenilir olmasının da bağırsak sağlığı açısından önemli olduğunu ifade eden Soyer, değişen uyku saatleri ve sirkadiyen ritimdeki bozulmaların da bağırsak mikrobiyotasını etkileyebileceğini belirterek tatil döneminde yeterli ve düzenli uykuya özen gösterilmesini tavsiye etti.

Tatil dönüşünde bağırsak florasının yeniden dengelenmesi için yoğurt, kefir ve ev yapımı turşu gibi doğal fermente gıdaların tüketilmesini öneren Soyer, lif açısından zengin sebze, meyve ve baklagillerin yeniden beslenme düzenine eklenmesinin yararlı bakterilerin çoğalmasına katkı sağlayacağını belirtti. Düzenli beslenme alışkanlıklarına dönüşün bağırsak sağlığının korunmasında önemli bir adım olduğunu sözlerine ekledi.

İşte İpekyolu, Edremit, Tuşba ve tüm ilçelerde yurttaşların gece boyunca hizmet alabileceği nöbetçi eczaneler.

İPEKYOLU

• Onur Eczanesi – Kazım Karabekir Bulvarı, Şişli Öğretmenler Evi karşısı No: 51/A – 0432 215 65 35
• Selin Eczanesi – Şerefiye Mahallesi, Urartu 1. Sokak, Eski İstanbul Hastanesi Acil Karşısı No: 9/C – 0432 210 04 86
• Beşyol Eczanesi – Vali Mithat Bey Mahallesi, Sıhke Caddesi No: 10/A – 0432 215 19 71
• Afşar Eczanesi – Kazım Karabekir Caddesi, Eski Araştırma Hastanesi (Kent Park) karşısı, Kaval İş Merkezi No: 156/B – 0432 214 02 40

EDREMİT

Eylül Eczanesi – Eminpaşa Mahallesi, Dedeoğlu Sokak No: 1/1 – 0432 212 36 49

TUŞBA

Ölmez Eczanesi – Erciş Yolu üzeri, Doğan Plaza, TÜVTÜRK Araç Muayene İstasyonu yanı No: 261/C – 0545 552 65 30

ERCİŞ

Bilici Eczanesi – Şehitler Caddesi, Kışla Mahallesi, Çınar Caddesi 55. Sokak No: 9/1, Yeni Hastane karşısı – 0432 354 32 00

BAŞKALE

Altın Kayısı Eczanesi – Hafiziye Mahallesi, Kadir Saruhan Caddesi No: 12 – 0432 651 21 21

ÖZALP

Öznur Eczanesi – Mahmudiye Mahallesi, Atatürk Caddesi Dış Kapı No: 22/C – 0432 712 34 0

MURADİYE

Gönül Eczanesi – Yenişehir Mahallesi, Hastane Caddesi No: 53 – 0432 451 27 87

GEVAŞ

Artos Eczanesi – Hişet Mahallesi, İpekyolu Caddesi No: 80/A – 0432 612 24 14

GÜRPINAR

Koç Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi, Konak Sokak No: 6 – 0530 442 24 65

SARAY

Yaşam Eczanesi – Atatürk Mahallesi, 3 Nisan Caddesi No: 71 – 0432 781 24 65

ÇALDIRAN

Uzman Eczanesi – Beyazıt Mahallesi, İlkokul Caddesi No: 27/F – 0545 481 80 10

ÇATAK

Çatak Eczanesi – Cumhuriyet Mahallesi, Atatürk Caddesi Dış Kapı No: 13/D – 0432 512 22 23

Yurttaşların mağduriyet yaşamamaları için eczaneye gitmeden önce telefonla iletişime geçerek nöbet durumunu teyit etmeleri tavsiye ediliyor.

Çalışmayı yürüten araştırmacılardan Prof. Hagai Levine, son 50 yılda erkeklerde ortalama testosteron seviyelerinin yaklaşık yüzde 50 oranında azaldığını belirterek, bu durumun küresel ölçekte ciddi sonuçlar doğurabileceğini söyledi.

The Guardian'a konuşan Levine, "Testosteronun yüzde 50 oranında azalmış olması akıllara durgunluk veren bir durum. Bu çok büyük bir oran. Uyanın insanlar, uyanın artık." ifadelerini kullandı.

"Spermageddon" Tartışması Yeniden Gündemde

Prof. Levine'nin ekibi daha önce yayımladığı ve kamuoyunda "Spermageddon" olarak anılan çalışmada da dünya genelinde sperm sayılarında belirgin bir düşüş yaşandığını ortaya koymuştu.

Araştırmacılar, gerekli önlemler alınmaması halinde erkek doğurganlığındaki gerilemenin ilerleyen yıllarda daha da ciddi boyutlara ulaşabileceğini savunuyor.

Bilim Dünyasında Görüş Ayrılığı

Ancak tüm bilim insanları aynı görüşü paylaşmıyor.

Manchester Üniversitesi Androloji Profesörü Allan Pacey, testosteron ve sperm sayısındaki düşüşe ilişkin bazı çalışmaların abartılı yorumlandığını belirterek, daha güncel verilerde sperm sayısında belirgin bir azalma tespit etmediklerini söyledi.

Pacey, buna karşın sperm kalitesinde bozulmaya ilişkin bulguların dikkat çekici olduğunu ifade ederek, erkek kısırlığının önemli bir sağlık sorunu olmaya devam ettiğini dile getirdi.

Obezite Ve Diyabet Ortak Risk Faktörü

Araştırmacılar, testosteron seviyelerindeki düşüşün en önemli nedenlerinden birinin son yıllarda hızla artan obezite ve diyabet vakaları olduğu konusunda büyük ölçüde görüş birliğine sahip.

Imperial College London'dan Prof. Channa Jayasena, metabolik sağlıktaki bozulmanın testosteron seviyelerini doğrudan etkilediğini belirtti.

Araştırmalara göre, Vücut Kitle İndeksi'ndeki (VKİ) her bir puanlık artış testosteron seviyesinde yaklaşık yüzde 2'lik düşüşle ilişkilendiriliyor. Obezitenin yanı sıra diyabetin de düşük testosteron, sperm DNA hasarı ve sertleşme bozukluğu riskini artırdığı ifade ediliyor.

Çevresel Faktörler De İnceleniyor

Bilim insanları ayrıca hava kirliliği, hormon bozucu kimyasallar, PFAS maddeleri ve mikroplastiklerin erkek üreme sağlığı üzerindeki olası etkilerini araştırmayı sürdürüyor.

Son yıllarda yapılan çok sayıda çalışma, çevresel kirleticilerin sperm kalitesi ve üreme sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğine işaret etse de, bu konuda kesin bilimsel bir görüş birliği henüz bulunmuyor.

Yeni Tedavi Yöntemleri Umut Vadediyor

Uzmanlar, erkek doğurganlığı alanındaki araştırmaların yalnızca riskleri ortaya koymakla kalmadığını, aynı zamanda yeni tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine de katkı sağladığını belirtiyor.

Özellikle laboratuvar ortamında en sağlıklı sperm hücrelerinin seçilmesini sağlayan mikroakışkan sistemler, gelecekte yardımcı üreme tedavilerinde önemli bir yenilik olarak değerlendiriliyor.

Medipol Sağlık Grubu tarafından paylaşılan açıklamada değerlendirmelerine yer verilen Kunter, kömür ve tutuşturucu malzemelerin yanması sırasında ortaya çıkan bazı maddelerin renksiz ve kokusuz olması nedeniyle fark edilmeden solunabildiğini belirtti.

Astım ve KOAH Riskine Dikkat

Mangal dumanında bulunan polisiklik aromatik hidrokarbonlar gibi kimyasal maddelerin solunum yolları için risk oluşturduğunu ifade eden Kunter, bu gazlara uzun süre maruz kalmanın özellikle astım hastalarında atakları tetikleyebileceğini söyledi.

Sürekli mangal dumanına maruz kalan kişilerde kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) gelişme riskinin de arttığını belirten Kunter, özellikle bu işi meslek olarak yapanların daha büyük risk altında olduğuna dikkat çekti.

"Tek Sefer Kanser Yapmaz Ama Risk Oluşturabilir"

Prof. Dr. Kunter, tek seferlik mangal yapmanın akciğer kanserine neden olmayacağını ancak uzun yıllar boyunca toksik gazların solunmasının kanser riskini artırabileceğini belirterek şu uyarıda bulundu:

"Bir kez mangal yapmak elbette akciğer kanserine neden olmaz. Ancak bu toksik gazlara sık ve uzun süre maruz kalmak akciğer kanseri riskini artırabilir. Bu nedenle mangal yaparken iyi havalandırılan alanlar tercih edilmeli ve çıkan duman mümkün olduğunca solunmamalıdır."

Uzmanlar, özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik solunum yolu hastalığı bulunan kişilerin mangal dumanına doğrudan maruz kalmaktan kaçınmasını öneriyor.