İnsan Hakları Derneği (İHD) Kars Şubesi Eşbaşkanı Güldane Kılıç, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü dolayısıyla kapsamlı bir açıklama yaptı.
Kılıç’ın açıklamasında, 25 Kasım’ın dünya kadın hareketinin ortak hafızasında yer eden bir direniş günü olduğu vurgulandı. Dominik Cumhuriyeti’nde diktatörlüğe karşı mücadele eden Mirabal Kardeşlerin 1960 yılında devlet güçleri tarafından katledilmesinden sonra, bu tarihin kadın hareketi tarafından sahiplenildiği hatırlatıldı.
25 Kasım, 1981’de Latin Amerika ve Karayipli feminist kadınlar tarafından “Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü” ilan edilmiş, 1999’da Birleşmiş Milletler tarafından resmen tanınmıştı.
“Kadına Yönelik Şiddet Önlenmiyor, Çeşitlenerek Sürüyor”
Güldane Kılıç, yıl boyunca İHD’ye yapılan başvurular, basına yansıyan bilgiler, hapishane izleme çalışmaları ve saha raporlarının, kadına yönelik şiddetin önlenmediğini; aksine farklı biçimlere evrilerek devam ettiğini ortaya koyduğunu söyledi.
“Aile Yılı Politikaları Şiddetin Görünürlüğünü Azaltıyor”
Kılıç, 2025’in “Aile Yılı” ilan edilmesiyle birçok kamu politikasının aile merkezli bir yaklaşım kazandığını kaydetti.
Bu nedenle kadınların şiddet karşısında başvuru mekanizmalarına erişiminin zorlaştığını belirtti.
Açıklamada şu tespitlere yer verildi:
Kolluk ve idarenin “aile birliğini koruma” gerekçesiyle kadınları uzlaştırmaya yönlendirdiği,
Ekonomik krizin kadınların istihdamını azalttığı ve ekonomik bağımlılığı artırdığı,
Teknolojik araçlarla dijital şiddetin yaygınlaştığı,
Hapishanelerde çıplak arama, hijyen eksikliği ve kelepçeli muayene gibi uygulamaların sürdüğü ifade edildi.
“Güvenlikçi Politikalar Kadınları Doğrudan Etkiliyor”
Açıklamada özellikle Kürt illerinde güvenlikçi uygulamaların kadınlar üzerinde daha ağır sonuçlar doğurduğu vurgulandı. Toplantı ve gösteri yürüyüşlerine müdahaleler, gözaltı süreçlerindeki cinsiyet temelli kötü muameleler ve kadın örgütlerine yönelik baskılar öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Kılıç, çatışmalı ortamların kadınlara daha fazla yük bindirdiğini belirterek, barış süreçlerinde kadınların dışlandığı hiçbir girişimin kalıcı sonuç üretmeyeceğini dile getirdi.
İHD Kars Şubesi’nin talepleri şu şekilde:
Güldane Kılıç açıklamanın sonunda, kadınların yaşam hakkı ve güvenliği için devletin acilen atması gereken adımları şöyle sıraladı:
İstanbul Sözleşmesi eksiksiz uygulanmalı.
6284 sayılı Kanun’un uygulanmasını engelleyen keyfi uygulamalar son bulmalı.
Kadın örgütlerine yönelik baskılar bitirilmeli.
Cezasızlık politikası terk edilmeli, etkin soruşturma yapılmalı.
Sığınma evlerinin sayısı ve niteliği artırılmalı.
Dijital şiddete karşı koruyucu mekanizmalar geliştirilmeli.
Sığınmacı kadınlara yönelik ayrımcı uygulamalara son verilmeli.
Kılıç, 25 Kasım’ın, kadınların adalet, eşitlik ve özgürlük mücadelesini büyütmenin bir çağrısı olduğunu belirterek açıklamayı sonlandırdı.
