Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ekim ayında tarımsal girdi maliyetleri ile üretici-market fiyatlarındaki değişimlere ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Bayraktar, Ziraat Odaları aracılığıyla elde edilen verilere göre, amonyum nitrat gübresinin fiyatının yüzde 0,8 arttığını, buna karşılık ÜRE, 20.20 kompoze, amonyum sülfat ve DAP gübrelerinde yüzde 0,3 ila 1 arasında azalma görüldüğünü bildirdi.
Geçen yılın aynı dönemine göre ise; ÜRE gübresi yüzde 63,1, DAP yüzde 47,9, 20.20 kompoze yüzde 45,5, amonyum nitrat yüzde 39,9 ve amonyum sülfat yüzde 28,9 oranında arttı.
Mazot fiyatının aylık yüzde 1,9, yıllık yüzde 30,4 oranında yükseldiğini belirten Bayraktar, besi yeminde yüzde 1,3, süt yeminde yüzde 1,1 oranında artış yaşandığını, yıllık bazda bu artışların sırasıyla yüzde 31,8 ve yüzde 29 olduğunu söyledi.
Ayrıca elektrik fiyatlarının yüzde 12,8, tarım ilacı fiyatlarının yüzde 14,9 oranında arttığını ifade etti.
“Patates, soğan, marul ve maydanozda yüksek fark”
Bayraktar, üretici ile market fiyatları arasındaki farkın en fazla patateste yüzde 382,9 olarak tespit edildiğini söyledi.
“Patatesteki fiyat farkını yüzde 284,1 ile kuru soğan, yüzde 242,1 ile marul, yüzde 229,5 ile maydanoz takip etti” diyen Bayraktar, fiyat farklarını şöyle sıraladı:
- Üreticide 5,25 TL olan patates markette 25,35 TL,
- Üreticide 4,92 TL olan kuru soğan markette 18,90 TL,
- Üreticide 17,17 TL olan marul markette 58,73 TL,
- Üreticide 5,17 TL olan maydanoz markette 17,02 TL'ye satıldı.
Rekor yeşil fasulyede
Ekim ayında marketteki 36 ürünün 22’sinde fiyat artışı, 14’ünde azalış yaşandığını belirten Bayraktar, “Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 32,9 ile patates olurken, onu yüzde 30,3 ile kuru soğan, yüzde 24,4 ile domates ve yüzde 12,2 ile yeşil soğan izledi. Fiyatı en fazla azalan ürün ise yüzde 21,9 ile yeşil fasulye oldu” dedi.
Üreticide ise 28 ürünün 15’inde artış, 10’unda düşüş, 3’ünde ise değişim olmadığını bildiren Bayraktar, “Üreticide en çok fiyat artışı yüzde 69,2 ile kabakta, en çok düşüş ise yüzde 28,4 ile yeşil fasulyede görüldü” açıklamasını yaptı.
“Kabak ve domatesteki artış seraya geçişten kaynaklandı”
Bayraktar, üretici fiyatlarındaki değişimlerin nedenlerini de değerlendirdi: “Kabak, domates ve patlıcandaki fiyat artışları, tarla sezonunun bitip seraya geçilmesinden kaynaklandı. Antep fıstığı fiyatları hem ürünün yok yılı olması hem de kuraklık nedeniyle yükseldi. Türkiye genelindeki kuraklıktan etkilenen kışlık patates hasadının başlaması ve depo maliyetlerinin artması da fiyatları artırdı.”
Limon fiyatlarının depolarda ürün kalmaması nedeniyle yükseldiğini ,taze fasulyede arz artışının fiyat düşüşüne, fındıkta ise ihracatçı baskısının fiyatların düşmesine neden olduğunu belirtti.
